Susanne Baghestani 
Translator

on Lyrikline: 110 poems translated

from: persian to: german

Original

Translation

آنجا بودن ونبودن

persian | Fatemeh Shams


تن خاموش تو در حافظه اقيانوس
بغل گرم تو شبها وسط يك كابوس 
شب ِ تا صبح پياده به دلِ كوه زدن
به غزل هاى پُر از غربت و اندوه زدن 
شبِ برفى، شب سرما، شب بى فردايى
،شبِ بيدار نشستن شب كى مى آيى؟  
شبِ تا صبح تو را خواستن و تب كردن
كه نباشى و تو را اين همه كم آوردن
وسط اين همه پوچى به خدا چنگ زدن
 نرسيدن نرسيدن عرق و بنگ زدن 
وسط تخت، پر از درد، تو را خوابيدن
بغل مرد و زن از عمد تو را خوابيدن
 به فراموشى چشمان ِتو عادت كردن 
عشق را كشتن و از دست تو راحت كردن
سفر از شهر سياهت كه رقيب ِمرگ است
ابر در ابر، پر از باغچه ى بى برگ است
وسط باغچه دستان زمان پوسيده ست 
شهر در خاطره زرد خزان پوسيده ست 
.... 
به جهنم كه نباشى و بخواهم باشى
به جهنم كه بخواهى و نخواهم باشى.

© Fatemeh Shams
Audio production: Haus für Poesie, 2019

Dort sein oder nicht sein

german

Dein stiller Körper in des Meeres Erinnerungen,
nachts im Albtraum von dir warm umschlungen.
bis morgens früh das Gebirge durchstreifen,
in Ghaselen voll Fremdheit und Kummer schweifen.
Die Nacht aus Schnee und Kälte, Nacht ohne Morgen,
nachts wachliegen, sich um deine Rückkehr sorgen.
Dich bis zum Morgen im Fieber begehren,
doch du bist nicht da. Sich nach dir verzehren.
Mit Gott hadern in dieser Sinnlosigkeit,
kein Schnaps mehr da, von Opium ganz breit.
Im Bett erscheinst du im Schmerz beim sich lieben,
deinetwegen bewusst mit Mann oder Frau sich lieben.
Mich an die Vergesslichkeit deiner Blicke gewöhnen,
meine Liebe töten, mich deiner entwöhnen.
Die Rivalin des Todes verlassen, deine schwarze Stadt,
mit Wolken über Wolken, einem Garten ohne Blatt.
Die Hände der Zeit sind im Gartenbeet zerfallen,
die Stadt in der herbstgelben Erinnerung verfallen.
...
Zum Teufel, dass du nicht da bist, und ich wollte, du wärst hier,
zum Teufel, dass du mich willst, und ich wollte, dich gäb es nicht.

Übersetzung aus dem Persischen von Susanne Baghestani

سه صندلی

persian | Fatemeh Shams


سه صندلی خالی 
یکی‌‌ برای‌ تو
یکی‌ برای من 
یکی‌ برای بازجو 
که‌ قرار‌ است تو‌ را در برابر من 
یا مرا در برابر تو...

چه فرق‌ می‌کند کداممان را در برابر کدام 
وقتی سال‌ها تنها کارمان گریختن از شب و شکستن در آغوش یکدیگر بود
یا با بوسه وصله زدن‌ به ترک‌های بی‌شمار.

سه صندلی خالی 
یکی‌ برای سکوت 
یکی‌ برای ادامه همان سکوت
یکی برای شکستن‌ آن‌ دو سکوت 
که قرار‌ است صدای فریاد تو را در‌ من 
و صدای بیداد مرا در تو‌ رها کند
چه فرقی‌ می‌کند وقتی درجه حرارت صدایت 
در هر حالتی از شب 
یا هر حالتی از روز‌
پشت گوشم‌ را
داغ داغ داغ 
مثل همین داغی که قرار است بر دلم بگذارند.

تو به صندلی زنجیر شده‌ای
من به چشم‌هایت و دهان مهر‌خورده‌ات
و آن‌ها به رویای مریض در هم آمیختن تن‌های ما.
با یا بی‌ یکدیگر.

© Fatemeh Shams
Audio production: Haus für Poesie, 2019

Drei Stühle

german

Drei leere Stühle,
einer für dich,
einer für mich,
einer für den Inquisitor,
der dich gegen mich
oder mich gegen dich...

Welche Rolle spielt es, wen gegen wen,
wenn wir Jahre damit zubrachten, vor der Nacht zu fliehen,
in unseren Umarmungen zusammenzubrechen,
oder unzählige Trennungen mit Küssen zu kitten.

Drei leere Stühle,
einer fürs Schweigen,
einer für die Fortsetzung dieses Schweigens,
einer fürs Brechen doppelten Schweigens,
um die Laute deiner Schreie in mir
oder mein Gellen in dir loszulassen.
Welche Rolle spielt es, wenn deine Stimme,
in jedem Zustand der Nacht,
oder jedem Zustand des Tags,
in meinen Ohren
brennt, brennt, brennt,
wie ein Brandeisen, das man mir aufs Herz drücken will.

Du bist an einen Stuhl gekettet,
ich an deine Augen, deinen versiegelten Mund,
und er an den kranken Traum von der Vereinigung unserer Körper,
mit oder ohne einander. 

Übersetzung aus dem Persischen von Susanne Baghestani

انگشتها لب مرز‌

persian | Fatemeh Shams


[در اتاق عمل]

تصویر شفاف استخوان‌های به هم زنجیرشده از تمامی زوایا؛ نیمرخ، سه‌رخ، تمام‌رخ‌‌ انگشتانی که از واقعیتشان کشیده‌ترند
تهی‌ از تمام‌ خطوط قابل شناسایی‌
کز کرده‌ و از نگاه مستقیم به دوربین طفره رفته‌اند. 

جراحان در شکار خرده‌شیشه‌های لجوج سمج خطوط مدور را سر می‌برند
 من در فکر آخرین مرزی هستم که خطوط در هم تنیده انگشتانم فاتحانه از آن‌‌ عبورم دادند

حالا زندگی با خطوط‌ مدور سر بریده و در هم ریخته چگونه خواهد بود؟ 

به چه دردی می‌خورند تاریخ‌ها و یادآوری‌ها وقتی راهی برای لمسشان نمانده است؟
با این حجم بی‌حس و کوک‌های نامرتبی که گوشت و رگ و پوستم را به زحمت به هم آ‌ورده‌اند‌
 از این زاویه نمی‌شود با اطمینان نوشت
باید جایم را عوض کنم
 دستم زیر ساطور جراحان خواب رفته است و خواب می‌بیند

یاد تکه شیشه رهگذری می‌افتم که گاهی زیر پوستم راه می‌رفت، قدم می‌زد، دستی تکان می‌داد و می‌رفت تا فردا.


[در ریکاوری]

چشم‌هایم را باز نگه داشته‌اند این چراغ‌های عریض و طویل
سعی می‌کنم به پرستار بفهمانم که اسمم را از یاد نبرده‌ام
انگلیسی در دهانم لق می‌زند، لب می‌زند، می‌شُرد، مثل کودکی که از ترس شاشش می‌ریزد.
به پرستار می‌گویم: ابتذال و بخیه شبیه همند، کارشان دوختن تهی‌هاست به یکدیگر.
دوباره اسمم را می‌پرسد
می‌گویم ما همه لکنت زبان گرفته‌ایم: انگشت، عکس رادیولوژی، بخیه‌ها، پلیس‌های لب مرز، ماشین شناسایی هویت.
بعد اسمم را می‌گویم.
 و دست راستم را بالا می‌آورم‌؛ انعکاس نور روی لایه‌های  باند سفید چشمم را در می‌آورد.
 انگشتم سر‌ جایش است. 

© Fatemeh Shams
Audio production: Haus für Poesie, 2019

Finger an der Grenze

german


[Im Operationssaal]

Transparent die Abbildungen verketteter Knochen aus allen Perspektiven;
Profil, Dreiviertelansicht, Vorderansicht von Fingern, länger als  in Wirklichkeit,
ohne erkennbare Linien,
weggeduckt entgehen sie dem Fokus der Kamera.

Auf der Jagd nach störrischen, widerspenstigen Glassplittern köpfen die Operateure mehrere Wirbel.
Ich denke an die letzte Grenze, die verschlungenen Wirbel an meinen Fingerkuppen halfen mir sie zu überwinden.

Wie wird mein Leben nun, mit diesen geköpften, verwirrten Wirbeln?

Was nützen Geschichtsbücher und Erinnerungen, wenn man sie nicht berühren kann?
Angesichts der empfindungslosen Masse, den unregelmäßigen Stichen, mit denen sie mein Gewebe, meine Haut, meine Sehnen mühsam zusammengestoppelt haben.
Aus so einer Perspektive kann man nicht voll Selbstvertrauen schreiben.
Ich muss den Standpunkt wechseln.
Meine Hand ist unterm Hackmesser der Operateure eingeschlafen, sie träumt.

Ich erinnere mich eines vorüberziehenden Glassplitters, der mir manchmal unter die Haut fuhr, dort herum spazierte, mir zuwinkte und verschwand bis zum nächsten Tag.


[In der Reha]

Diese langen, breiten Lampen lassen meine Augen offenstehen.
Ich versuche der Krankenschwester zu erklären, dass ich meinen Namen nicht vergessen habe.
Das Englische schlingert, zappelt, quillt aus meinem Mund wie bei einem Kind, das sich vor Schreck in die Hose macht.
Ich sage zur Schwester: Banalitäten und Nähte ähneln einander, sie flicken die Leerstellen.
Sie fragt mich nochmal nach meinem Namen.
Ich sage, wir leiden alle an Sprachstörungen: Finger, Röntgenbilder, Nähte, Grenzpolizisten, motorisierte Identitäts-Kontrolleure.
Dann nenne ich ihr meinen Namen.
Und hebe die rechte Hand; das Licht, reflektiert von Lagen weißer Verbände, blendet mich.
Mein Finger ist in Ordnung.
 

Übersetzung aus dem Persischen von Susanne Baghestani

امروز 7

persian | Ali Babatschahi

امروز هم میگذرد از فرط بلاتکلیفی میگذرد با نوسان موج و
                                      چرخش این بطری بر سطح آب
دریا شدنم بی حکمت نبود که شد مرا میشکند این همه جزر و مد
بالهای مرا نمیکنی و میکنی از ته/ و گرنه فقط برای تو-
                                      مرغی دریایی نمیشدم و میشدم
از خندههای های های تو تشخیص دادهاند که من مردهام
                                            برای چه بمیرم؟
آنقدرها به تو نزدیکم که دورم آن چنان که به تو نزدیکم
نهنگی که در آغوش خودش مرده/ پریده روی قله موجی
                                          که قلهی موجیست
شفا به دست خداست وگرنه تف تمساح و اشک سگ آبی
                                      به قوزک پایم میمالیدم
و نمینالیدم از دویدن با شیطانی که تویی در خواب
و از دویدن با تو فقط در خواب مینالیدم

فروردین ماه 1384

© Ali Babatschahi

[Auch das Heute wird vergehen]

german

Auch das Heute wird vergehen, vor lauter Ungewissheit vergehen, mit Wellengang und
         dieser kreiselnden Flasche auf dem Wasser
Ein Meer zu werden war nicht vergebens, mich bricht all diese Ebbe und Flut
Meine Flügel reißt du nicht aus, und tust es doch mit Stielen/ sonst würd ich nur für dich
         kein Meeresvogel werden und doch werden
An deinen wehen Lachern erkannten sie, dass ich gestorben bin
         Wozu sollte ich sterben?
So nah bin ich dir, dass ich dir ebenso fern wie nah bin,
ein Wal, in seiner eigenen Umarmung gestorben/gesprungen auf einen Wellenkamm,
                     den Gipfel einer Welle
Heilung liegt in Gottes Hand, andernfalls würd ich mir Krokodilspucke und Seehundtränen
        auf den Fußknöchel reiben
würde im Schlaf über den Lauf mit einem Teufel wie dir nicht klagen,
würd nur im Schlaf über das Laufen mit dir klagen.

März/April 2005

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

جمعه

persian | Mansour Momeni

© Mansour Momeni

Freitag

german

Freitag
Du schlägst den Vorhang beiseite
Kein Damawand
Eine Frau an der Schwelle der Ewigkeit  
Wird zur Träne
Der Schatten eines Bombers
In den rosigen Augen deiner Puppe
Zum Albtraum.

Vaters Hände gleiten in die Sonne
       Sie seufzen
Du fragst, „Sind Apfelsinen süß?“

Seine Arbeiterrunzeln hat er in einen Winkel
Des Nachmittags gespuckt
Die Fabrik pfeift

Die Erinnerung an seine Hände verbirgt er
In den Hosentaschen
Verbirgt sich der Vater
Er sagt, „Es ist schon nach sechs, Mädchen,
Freitags
Gibt es keine Apfelsinen!

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

کوچه ی جـم

persian | Behzad Khajat

بچه های کوچه ی جم در ادامه
دیوار را خط خطی کردند
و در حالی که آبی تر ، پرده ی آبی بود
قاضی نان و پنیر و ظهر پنجشنبه
و ناصر ملک مطیعی
با دو بالی که هی کشش در می رفت
و با پول قلک ها دوباره ...
باید هفت رقمی باشد شماره تلفن ها
و گذشته ها آن قدر گذشته
که در این عکس
من و مشهد ایستاده باشیم
دست ها بر سینه
و ایران جوان تر می زند .

_ " از پهلوونه نگفتی جوون !
مگه صب تا صبح نمی رفتی
که مرد بده سر بکشی ،
حواست رو پرت کنه
از دوچرخه سواری
با دوچرخه ای که نبود ؟ "

که بچه های کوچه ی جم
با یک دوجین بابای سکته ای
آذر شدند ، بهمن و خرداد هم ...
و از فراز خود بر خود ...
منظورم این است
که بچه های کوچه ی جم
از پرده های آبی آمدند
و با تایر خودشان در جاده های پارسی ...
تمشیت می شدم
از خودم که رو به روی خودم
که به جای این کوزه ی شکسته
چه به من آمده میراث فرهنگی
حتی در موزه یک هو اگر
تندیس مرد پارتی بگوید : بی تربیت !
اما آن قدر آهسته
خواهرم افسانه آن قدر
که در تنها ترانه ای که بلد بود
بو می شد و در جسمیت مردی تمام ...
که دیر وقت بود و رفت و آمد بچه ها
پروانه ، نه ، خفاش ، سرگیجه
خفاش ، پروانه ، نه ، پروانه
سرگیجه ، نه ، پروانه ، پروانه ، خفاش
سرگیجه ، پروانه ...
آن طور که در شهر خالی
با دست هایی بر سینه بایستم ، خالی
.و ارابه هایی نامریی ، مادرانی نامریی ...

" زیارت قبوله اینشاله زار ممد !
تنگسیری که تو رخت خو نمی میره
نو دهن مرده زخم گلوله
که دایه ی تازه داره ، ویر شیر تازه داره
زیارت قبوله اینشاله ! "

و بچه های کوچه ی جم
تمام آن قدر می شدند که حالا
هر چه گفتم شعر خواندید
و مادرم در این عکس
خیلی که داشته باشد سی
به چیزی در پشت دوربین خیره
و سایه سایه ی ترس ...
تا کجا دیدن من را
تا کجا دیدن این بچه ها آن قدر برده
که مارها را اگر شمرده بودم
قسم ندارد
که دو خط موازی در مواقعی هم ...
اما قسم می خورم !
و در ادامه هفته نامه ای محلی
در صفحه ی آخر بنویسد :

ساکنان کوچه ی معرفت ( جم سابق )
گله مندند که کسی به این کوچه
نمی رسد چرا آخر ؟

© Behzad Khajat

Worauf er sah

german

Worauf er sah, dass er die Zigarette am falschen Ende angezündet,
dass die Frau seiner Träume nach Zwiebeln roch,
dass er kein Hinrichtungskandidat gewesen,
sich aber sein Lebtag, seit Susa, gefürchtet hatte
Nimm das Saxophon!
Mein Bruder Armstrong!
Das Saxophon …
Wie viele Gesichter soll ich denn noch enthüllen,
damit du mir den Tausendfüßler glaubst?
Und wenn ein Stuhl leergeblieben sein sollte,
um diese brechtsche Aufführung zu sehen,
das Gebrüll des Regisseurs:
„Lebe nicht, spiele!“
„Mein Bester!
Wir sind doch von Natur aus so …
Bist du denn kein Arier?“
Worauf er sah, dass er sich ohne ein Wunder
nicht würde helfen können,
weshalb er sich den Herden anschloss,
die sich ins Abenteuer stürzten,
jenen, die schon die Fahnen bestellt hatten
für den ersten Tag nach sich
Und die Stimme, wieder jene Stimme:
Nimm es, Bruder!
Diesen Spatz hätte jemand
wohl oder übel füttern müssen,
selbst wenn er keine Madonna seiner Art war
Worauf er sah, dass die Seejungfrau
auf dem Bildnis der Sardinenbüchse
sich um einen Ehemann grämte,
der sich zwangsläufig
in euren Adern rührt,
nach einem Luftballon in euch sehnte,
der in nächster Zeit selbst …
Bumm!
11. September …
Bumm!
Al Qaidas Regeln …
Bumm!
Die vier Komma fünfundsiebzigste Generation …
Bumm!
Bam hat nicht gebebt,
könnte unseretwegen nicht gebebt haben …
Bumm!
Bumba bumba bumm!
Gab es Wichtigeres,
als dass bei der Brautschau aller Mädchen
Herr Lumumba anwesend war
und ständig zum Appell rief?
Bumba bumm!
Worauf er sah, dass er seinen Füller aufgestellt hatte,
bezaubert von einer Eidechse mit bewährter Handschrift,
oder umgekehrt, einem Flecken blauroter Farbe,
der das teuflische Orange anzugreifen plante,
und das sah er dann.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

مژده پرواز

persian | Assadollah Sha’bani

ای قاصدک، ای قاصدک
هر جا که می خواهی برو
با يک بغل پيفام صلح
گاهی بيا گاهی برو

من صلح را درشعر خود
 پرواز ديگر می دهم
تا غنچه ای وا می شود
پروانه ای پر می دهم

هر جا که چشم کودکی
لبريز شبنم می شود
از آسمان چشم من
يک فصل گل کم مي شود

تاجشن گل بر پا شود
دامان صحرا می شوم
با ماهيان برکه ها
آغوش دريا می شوم

هر جا که مرغی در قفس
من مژده پرواز ها...
هر جا که خاموشی به لب
من شعله آواز ها...

© Assadollah Sha’bani

Verheißung des Fluges

german

Löwenzahn, o Löwenzahn,
flieg hin, wo immer du magst.
Die Arme voll Kunde des Friedens
flieg bald davon, kehr bald zurück.

In meinen Gedichten lass ich
den Frieden wieder auffliegen,
sobald die Blüten sich öffnen,
lass ich Schmetterlinge fliegen.

Wo immer eines Kindes Augen
sich füllen mit Tropfen von Tau,
seh ich an meinem Augenhimmel
ein Bündel Blumen vergehen.

Wann immer die Blumen feiern,
breit ich mich zur Wiese aus,
umarme mit allen Fischlein
der Bäche das weite Meer.

Wo immer ein Vogel im Käfig,
bring ich die Kunde vom Fliegen …
Wo immer die Lippen verstummen,
lass ich aufflammen die Lieder …

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

آب و مهتاب

persian | Assadollah Sha’bani

کاسه پر بود از آب
آب از صورت ماه
کودکی تشنه رسيد
کرد برآب نگاه

گفت: با ماهی ماه
چه زلال است و سفيد
آبی دريا را
 مي شود در آن ديد

شوق نوشيدن آب
در دل کودک بود
دست برکاسه که زد
ماه را آب ربود

سر کشيد آن کودک
کاسه آبش را
قطره قطره نوشيد
آب و مهتابش را.

© Assadollah Sha’bani

Wasser und Mondlicht

german

Voll Wasser war die Schale,
darin ein Mondgesicht.
Ein durstiges Kind kam
und blickte in das Gesicht.

Es sagte, wie hell ist es doch
mit dem Mond als Fisch
das blaue Meer kann man
sogar darinnen sehn.

Das Kind freute sich darauf
vom Wasser zu trinken.
Als es die Schale berührte,
raubte das Wasser den Mond.

Von der Schale trank es
das ganze Wasser aus
Tropfen um Tropfen
Wasser und Mondlicht.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

کودکان جهان

persian | Assadollah Sha’bani

دنيای ما درياست
دريا پر از ماهي ست
دريای بی ماهی
يک ذده زيبا نيست
هر ماهی دريا
 رنگی به خود دارد
بعضی سياه و سرخ
بعضی سفيد و زرد

اين ماهيان با هم
 يک روی ويک رنگند
بيگانه با کينه
 بيگانه با جنگند

آن ها نمی خواهند
دريا شود بی آب
 از غسه می ميرند
 در خشکی و مرداب

حيف است اگر ماهی
باشد ز دريا دور
ماهی گريزان است
از حوض و تنگ و تور

زيبايی ماهی
زيبايی درياست
با آب و آزادی
دنيای ما زيباست.

© Assadollah Sha’bani

Kinder der Welt

german

Unsere Welt ist ein Meer,
ein Meer voller Fische.
Ohne Fische wäre das Meer
ganz hässlich und leer.
Jeder Fisch in diesem Meer
hat seine eigene Farbe
schwarze und rote gibt es da,
weiß sind manche oder gelb.

All diese Fische haben aber
nur eine Farbe gemeinsam.
Kriege, die kennen sie nicht,
Rache macht sie nur einsam.

Sie wollen das Wasser nicht
aus dem Meer verschwinden sehn
vor Kummer würden sie sonst
im Schlamm und Sumpf eingehn.

Schade wär‘s, wenn ein Fisch
dem Meer bliebe fern,
den engen Teich, den flieht er,
und auch das Netz der Fischer.

Der Fische Schönheit ist
die Schönheit des Meers.
Mit Wasser und Freiheit,
wird unsere Welt erst schön. 

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

تا انتها

persian | Ali Abdollahi

گيرم بر گرديد
كتاب را ورق بزنيد ـ به عقب ـ
از نيامده ها دورمان كنيد
عربده هاتان
روزها را بگيرد
و ريسمان تان
گلويم را ببوسد


رؤيايم مي برد
بدان سو
و كتاب را تا انتها
مي خوانم.

© Ali Abdollahi
Audio production: Ali Abdollahi

Zu ende

german

Selbst wenn ihr zurückkehrtet,
Das Buch umblättern würdet - rückwärts -
Von Künftigem uns entferntet,
Euer Gejohle
Die Tage erfüllte,
Und eure Stricke
Meine Kehle küßten.
Mein Traum führt mich
Zur anderen Seite,
Und das Buch lese ich
Zu Ende.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani, erschienen in Akzente, Februar 2007

عاشقانه

persian | Ali Abdollahi

تصويرت را
در مجريِ بي روزن نهان مي كنم
تنپوش ات را
در صندوقچه
آينه را
وارونه بر رَف مي نهم

تارهاي مانده از گيسويت
به آهنگ باد
بر طاقچه مي رقصند

در اتاقم
هميشه
صندلي اي خالي است!

© Ali Abdollahi
from: هی راه می روم در تاریکی
تهران: نشر نارنج, 1376
ISBN: 964-63721-15-5
Audio production: Ali Abdollahi

Liebeslied

german

Dein Bild
Verberge ich in dem verschlossenem Abzug,
Dein Kleid
In der Truhe,
Den Spiegel
stelle ich verkehrt in die Nische.

Verbliebene Strähnen deines Haars
Tanzen auf dem Bord
Zum Gesang des Windes.

In meinem Zimmer
Steht stets
Ein leerer Stuhl!

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

صندلي هاي خالي

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

سخن راني كه به پايان رسيد
موج جمعيت از در تالار
خارج شدند .
دربان
در را پشت آخرين نفر بست
بعد
نگاهي به ميز خالي خطابه انداخت  
و ناگهان دريافت
چه قدر زيباست
اگر خطابه يي
براي صندلي هاي خالي بخواند .

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Leere Stühle

german

Als die Rede beendet war,
strömte die Menge hinaus
durch die Saaltür.
Der Türwächter
schloß die Tür hinter dem Letzten.
Dann
blickte er aufs leere Katheder
und erfaßte jäh,
wie schön es wäre,
wenn er eine Ansprache
für die leeren Stühle hielte.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

صندلي 1

persian | Pouneh Nedaii

صندلي در جاده منتظر است
آفتاب ميآيد و ميرود
باران ميآيد و ميرود
برف ميآيد و ميرود
اما تو
نه از جاده ميآيي
نه از قلب من ميروي

© Pouneh Nedaii

Stuhl 1

german

Der Stuhl wartet an der Straße
Sonne kommt und geht
Regen kommt und geht
Schnee kommt und geht
du aber
kommst weder die Straße entlang
noch gehst du aus meinem Herzen.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

شعرهاي پادگان

persian | Ali Abdollahi

شبهاي بلند
حكايت عشقهاي ممنوعه
شادي هاي خُرد
و برگه هاي مرخصي جعلي

روزها
شستن ماشين فرمانده
تي كشيدن راهروها
و امربريِ افسرها
اكنون زير درختِ زبان گنجشكي
جمع اند
و دور از چشم فرمانده
سيگاري
دست به دست مي چرخد

همچنان كه
دودِ سيگار حلقه مي شود در هوا
با فحش هاي شان
مي توانند
به آزادي پرندگان رشك ببرند

© Ali Abdollahi
Audio production: Ali Abdollahi

Garnisonsgedichte

german

Lange Nächte,
Geschichten von verbotener Liebe,
kleinen Freuden
und gefälschten Passierscheinen.

Tagsüber
Wagen des Kommandanten waschen,
Korridore schrubben
und Offizieren gehorchen.

Jetzt sind sie versammelt
unter der Esche*.  
Fern der Blicke des Kommandanten
kreist eine Zigarette
von Hand zu Hand.

Während
der Rauch sich in der Luft kringelt
beneiden sie
mit ihren Flüchen
die Freiheit der Vögel.


* im Original: Spatzenzungenbaum. Unübersetzbares Wortspiel (A.d.Ü.)

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

سرمستي

persian | Mohammad Hashem Akbariani

كاسهها كه به هم ميخورند
لرزه مرا ميگيرد
«نكند دوباره زلزله...»
ميآيد و
بنايي كه سرپا بود فرو ميريزد
سقفي كه زير آن خانه كرده بودم خراب ميشود
تا بيايم فرار كنم
دستم را ميگيرد:
«كجا رفيق؟
تازه با هم دمخور شدهايم»
انديشه را با تلنگري منهدم ميكند
چشم به چشمم ميدوزد كه يعني من عاشقم
من هم همين كار را ميكنم
كاسهها كه به هم ميخورد
من و زلزله هر دو راه ميافتيم
چه خرابيها كه به بار نميآوريم؟!

© Mohammad Hashem Akbariani

Rausch

german

Wenn Kelche aneinanderstoßen,
beginne ich zu beben.
"Doch nicht wieder ein Erdbeben ..."
Es kommt,
und das Gebäude, das aufrecht stand, fällt.
Das Dach, unter dem ich wohnte, bricht ein.
Kaum will ich fliehen,
packt es mich an der Hand:
"Wohin, Kumpel?
Wir hatten uns grade aneinander gewöhnt."
Auf einen Ruck sprengt es die Gedanken,
starrt mir in die Augen, verliebt,
ich tu das gleiche.
Wenn Kelche aneinanderstoßen,
nehmen das Beben und ich ihren Lauf.
Welch Verwüstung, die wir nicht anrichten?!

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

ساکن اولین انفجار

persian | Ali Babatschahi

قصدمان پیاده شدن از فکرهای غیر مترقبه بود که
                                         بالاخره
ساکن اولین انفجار غلیظی شدیم / در وسط آبهای خیلی غلیظ
مبلمان غار هنوز نیمه و ناقص بود
و ماه در هیچ قابی قرار نمیگرفت که
اول از همه من عاشق مولکولی شدم که چشمهای درشتی داشت
او از بهشت فرار کرده بود به جهنم
بعداً زبان یکدیگر را فهمیدیم
هنوز درستهای تو را از نادرست نمیدانستم:
                   که سیب درست چیست/ انار درست؟
که ناگهان فرمود
و ابروهایم ناگهان سفید شدند
اما آبها که تجزیه بشوند هم
باز عاشقت میمانم ای اکسیژن عزیز!


فروردین 1385

© Ali Babatschahi

Bewohner des Urknalls

german

Wir wollten aus unerwarteten Gedanken aussteigen,
             als wir schließlich
Bewohner eines dichten Urknalls wurden / inmitten sehr dichter Wasser
Die Einrichtung der Höhle war noch unvollständig,
der Mond fügte sich noch in keinen Rahmen, als
ich mich zuerst in ein Molekül mit großen Augen verliebte
Es war aus dem Paradies in die Hölle geflohen
Später lernten wir einander Sprache kennen
Noch konnte ich dein Rechtes vom Unrechten nicht unterscheiden:
                   Was ist ein richtiger Apfel / ein richtiger Granatapfel?

Als Er plötzlich sprach,
und meine Augenbrauen sich plötzlich weiß färbten
Doch selbst wenn die Wasser sich teilen sollten,
werde ich dich weiter lieben, begehrter Sauerstoff!

März/April 2006

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

سونامي

persian | Djavade Modjabi

مردي دير به اداره ميرسد
اقيانوس حركت ميكند به ديوانگي
مانكن ماتيك جديدي را آزمايش ميكند
خانهها و خيابانها فرو ميريزند صدها، هزاران
سياستمداري در سالن همايشها نطق ميكند
صد و پنجاه هزار جنازهي متلاشي بر خاك و روي آب
كودكي ميگريد به خاطر بادبادك با باد رفتهاش
جزيرههائي زير آب ميروند و تمدنهائي.

روزنامه را ميبندم و پرت ميكنم.
تلويزيون را خاموش ميكني.
دنيا جريان دارد مثل ديروز
اندكي گيچ و بيحوصله.
    مرد دستي به پيشانياش ميكشد.
زن ميداند علاج اين اندوه جانگزا
يك فنجان قهوهي داغ است.

11 ديماه 1383

© Djavade Modjabi
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

Tsunami

german

Ein Mann kommt zu spät ins Büro
Der Ozean rollt tobsüchtig
Ein Mannequin erprobt den neuen Lippenstift
Straßen und Häuser stürzen ein,
zu Hunderten und Tausenden
Politiker halten Reden im Sitzungssaal
Hundertfünfzigtausend Leichen,
zerschmettert im Meer und auf Deichen
Ein Kind weint um seinen verwehten Drachen
Inseln und Kulturen versinken.

Ich schließe die Zeitung und werfe sie fort,
du schaltest den Fernseher aus.
Die Erde dreht sich wie gestern
etwas zerstreut und lustlos.

Der Mann streicht sich über die Stirn,
die Frau weiß, gegen nagenden Kummer
hilft eine heiße Tasse Kaffee.

11. Dey 1383

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

سنگ نگاره ها

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

سنگ نگاره هاي كال چنگال
نبرد جنگاور پارتي با شير
كتيبه هاي لاخ مزار
غار چنشت
چهل چاه
رد پاي حيوانات عظيم الجثه
دل صخره ها هنوز
پر از زنگ قافله هايي است
كه از غفلت ما عبور مي كنند                                    
گُنج شايد گنج                                                        
قلعه ي رستم                                                            
نقب هايي از ساروج                                                
راز و رمز حيات                                                       
نوك هر صخره پيكاني است                                    
عقاب ها هنوز در اوج مي پرند
كشه هاي مال رو
تپه ماهور ها
هوا هنوز بوي ادويه مي دهد
بوي كتان و ابريشم
سايه ي ساربان
با آفتاب سال هاي دور پريده است
شتر ها و اسب ها دور اند
هنوز آسياب مي چرخد
اما
بي آب و سنگ .

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Felsreliefs

german

Die Felsreliefs von Kal Tchangal,
Kampf des parthischen Kriegers mit dem Löwen.
Inschriften von Lach Masar,
die Höhle von Tchenescht,
"Vierzig Brunnen",
Fährten gewaltiger Tiere.
Noch immer hallen an den Klippen
die Schellen der Karawanen wider,
die unsere Läßlichkeit queren.
Gondj, ein Schatzfund vielleicht,
Festung des Rostam,
Wehrgänge aus Mörtelkalk,
Rätsel des Lebens.
Jeder Berggipfel ein Pfeil.
Noch kreisen Adler in der Höhe
Federstriche die Maultierpfade,
verlassene Hügel.
Noch duftet die Luft nach Gewürzen,
nach Leinen und Seide.
Der Schatten des Kamelhirten
tanzte in der Sonne ferner Jahre.
Fern die Kamele und Pferde,
die Mühle dreht sich noch
jedoch
ohne Wasser und Stein.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

زندگي در امروز

persian | Mohammad Hashem Akbariani

هر وقت سوار ماشين ميشوم
ياد اسب نميافتم
كه بگويم يادش بخير
هر وقت خيانت سوارم ميشود
ياد دوستيهاي قديم نميافتم
كه بگويم يادش بخير.
«اين ميز و صندلي به كسي وفا نميكند»
ميكند
برويد شاديهاشان را وزن كنيد
خيانت كه ميپرد روي دوشم
ميپرم توي ماشين
صندلي هست
ميز اگر نيست فرمان هست
از ابتدا تا انتهاي فحشها را اگر متر كنيد
وزن سرگردانيهايم به دست ميآيد
طفلك ماشين و خيانت و صندلي و ميز
            (ببخشيد فرمان)
بنازم وفايشان را!

© Mohammad Hashem Akbariani

Leben im Heute

german

Wann immer ich in den Wagen steige,
erinnre ich mich nicht an ein Pferd,
um seiner wehmütig zu gedenken.
Wann immer Verrat mich besteigt,
erinnre ich mich nicht alter Freundschaften,
um ihrer wehmütig zu gedenken.
"Dieser Tisch und Stuhl sind niemandem treu."  
Sind sie doch.
Geht und wägt ihre Vergnügungen ab.
Springt mir der Verrat in den Nacken,
springe ich in den Wagen.
Einen Stuhl gibt es.
Gibt es keinen Tisch, so doch ein Lenkrad.
Würdet ihr die Verwünschungen bemessen,
erhieltet ihr das Gewicht meiner Verlorenheit.
Ärmstes Auto, ärmster Verrat, Stuhl und Tisch
(Verzeihung, Lenkrad)
Gelobt sei mir ihre Treue!

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

زمين ما، دل ما

persian | Assadollah Sha’bani

زمين ما
چو پرتقال نارسی
زشاخه اش جدا شده
در اين فضای بي کران
رها شده

نه پرتقال نارسی
که مثل توپ کودکان
به زیر پای اين و آن
نه مثل توپ قلقلی
که مثل مهره ای گلی
اسير بند مهره ها
که چرخ می خورد هميشه دور خود
و دور آفتاب ما

ولی نه، اين زمين ماست
که شکل پرتقال نيست
نه شکل توپ قلقلی
نه شکل مهره ای گلی

زمين به شکل يک دل است
دل جهان
که مثل بادبادکی هوا شده
برای بچه ها شده
برای بچه ها شده...

© Assadollah Sha’bani

Unsere Erde, unser Herz

german

Unsere Erde,
eine unreife Orange,
gelöst von ihrem Zweig,
im endlosen Raum
schwebt sie befreit.

Keine unreife Orange,
ein kullernder Ball
vor Kinderfüßen,
kein Kullerball,
eine tönerne Perle,
auf eine Kette gereiht,
die ständig sich dreht
um sich und unsere Sonne.

Nein, unsre Erde ist's,
die weder einer Orange
noch einem Kullerball
noch einer Tonperle gleicht.

Einem Herzen gleicht sie
inmitten des Weltenraums,
die wie ein Drachen fliegt
für die Kinder
für die Kinder

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

روسناس

persian | Pouneh Nedaii

ديگر كتاب نميسوزانيم
سوزاندن سطري كافيست
تا ذهن آدمي براي قرني ديگر
مسدود بماند

© Pouneh Nedaii

Rustas

german

Wir verbrennen keine Bücher mehr,
eine einzige Zeile genügt,
um den menschlichen Geist
ein weiteres Jahrhundert zu hemmen

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

روياي تو

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

هر كس به رويايي  زنده است
من به روياي تو زنده ام
ميان دشت نه سنگري ساخته ام
من قمقمه اي به همراه دارم
و نه سلاحي صيقل داده ام
تنها به نسيم گوش مي دهم
به زمزمه ي جويبار
و محو مي شوم در رقص عاشقانه ي گل ها
رقص تو
هر كس به رويايي زنده است
من به روياي جوانه ها زنده ام
كه سنگ ها را
در دل كوه مي شكافند و مي شكفند
به باران كه زندگي را معنايي دوباره مي بخشد
به چراغ هاي بي شمار
كه در فراسوي راه هاي پر پيچ و خم
روشنند .
هر كس به رويايي زنده است
من به روياي تو زنده ام .

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Von dir träumen

german

Jeder lebt um eines Traumes willen,
ich lebe um deines Traumes willen.
Im Feld habe ich weder Schanzen erbaut
noch Waffen geschliffen,
eine Feldflasche trage ich bei mir.
Nur der Brise lausche ich,
dem Murmeln des Baches
und versinke im Liebesreigen der Blumen,
deinem Reigen.
Jeder lebt um eines Traumes willen,
ich lebe um der Sprößlinge willen,
die Steine
im Herzen der Gebirge sprengen und blühen lassen,
wegen des Regens, der neuen Sinn dem Leben schenkt,
wegen unzähliger Lichter,
die am Ende verschlungener Pfade
leuchten.
Jeder lebt um eines Traumes willen,
ich lebe wegen des Traums von dir.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

در ساية چاقو

persian | Schams Langrudi

در ساية چاقو
سنجاقك خواب رفته است

نه
بيدارش مكن
پيراهن خونينات را بر شانة گيلاس بن رها كن
كه به درياها بپراكند باد
خاطرههاي خونش را.

در ساية چاقو
سنجاقك خواب رفته است
با رؤياي دوباز جوان
در پرهايش

© Schams Langrudi
Teheran

[Im Schatten des Messers]

german

Im Schatten des Messers
ist die Libelle in Schlaf gesunken.

Nein,
weck sie nicht,
laß dein blutiges Kleid auf dem Sproß der Kirsche zurück,
damit der Wind über die Meere verstreut
die Erinnerungen seines Blutes.

Im Schatten des Messers
ist die Libelle in Schlaf gesunken,
den Traum von zwei jungen Falken
in ihren Flügeln.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

در حياطي كه خلوت باشد

persian | Djavade Modjabi

چيزي كه به ذهنت نميگذرد تصوير كن
هرچه را نزيستهاي در اين زندگي
به ياد آر!
آن سوي نبودنت طلوع كن!

بگو جاذبه نبوده باشد و تقويم
پريزادان دورهات كنند و غولان
به جاي عمارات و آدمها
گل برويان!
بگو خوابهايت ديواري كشد
بين تو و تمام دنيا.

براي اين بازي كافيست:
ديواري سفيد براي كودك و
تكهاي ذغال.

11 فروردين 84- تهران

© Djavade Modjabi
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

In einem stillen Hof

german

Stell dir Undenkbares vor,
erinnre dich an alles Ungelebte!
Steig jenseits deines Nichtseins empor!

Sag, es gebe weder Schwerkraft noch Kalender,
lass Feen dich umringen und Riesen,
statt Bauten und Menschen
               pflanze Blumen!

Lass deine Träume Mauern ziehen
zwischen dir und der Welt.

Für dieses Spiel genügt:
Eine weiße Mauer dem Kind
und ein Stück Kohle.


Teheran, 11. Farvardin 1384

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

داستان فريبكار

persian | Mohammad Hashem Akbariani

يكي بِبُرَد صداي اين سر را
افتاده آن جا هي زر ميزند:
«من تنم را ميخواهم»
آخر به من چه كه دستي
بريد و انداختت آن گوشه

دروغ ميگويند كه ديو بدجنس، دختر پادشاه را دزديد و برد به قصر خودش. ديو، عروسك او را با دستي پر زور دزديد. از آن روز به بعد دخترِ پادشاه زندانيتر از هر زنداني بود. مدام زار ميزد. شاهزاده جوان عروسك را نجات نداد. دختر پادشاه را به ملاقاتش برد. هم ديو راضي شد كه دختر را ميديد، هم دختر راضي شد كه عروسكش را بوسيد، هم عروسك راضي ميشد كه دختر به ملاقاتش ميآمد. شاهزاده ماند وقتي همه چيز به خوبي و خوشي پيش ميرود، جاي او در قصه كجاست. براي همين رفت. طفلك چه غمگينانه رفت. دلتان نسوزد. باور كنيد اگر ميماند از اينكه جايي در دل دختر پادشاه نداشت بيشتر غمگين ميشد

حالا ميفهميد
من
چرا نميروم به سوي سر؟

© Mohammad Hashem Akbariani

Trügerisches Märchen

german

Schneide doch jemand diesem Kopf die Stimme ab,
er liegt dort und nörgelt ständig:
"Ich will meinen Körper wiederhaben."
Was geht es mich an, wenn eine Hand
dich abgeschnitten und in die Ecke geworfen hat.
Eine Lüge, daß der garstige Dämon die Tochter des Padischah raubte und in sein Schloß entführte. Ihre Puppe raubte er auf einen Streich. Seit jenem Tag war die Prinzessin gefangener denn je. Unablässig schluchzte sie. Der junge Prinz befreite die Puppe nicht. Die Prinzessin nahm er mit, sie zu besuchen. Der Dämon war zufrieden, die Prinzessin zu sehen, die Prinzessin zufrieden, die Puppe zu küssen, die Puppe zufrieden, die Prinzessin wiederzusehen. Da nun alle glücklich und zufrieden waren, fragte der Prinz sich, wo sein Platz im Märchen sei. Also ging er fort. Wie betrübt er doch war, der Ärmste. Bedauern Sie ihn nicht. Glauben Sie mir, wäre er geblieben, wäre er noch betrübter, im Herzen der Prinzessin keinen Platz zu finden.
Verstehen Sie nun,
weshalb ich
den Kopf nicht aufsuche?

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

دير آمدي موسي

persian | Schams Langrudi

دير آمدي موسي
دورة اعجازها گذشته است
عصايت را به چارلي چاپلين هديه كن
كه كمي بخنديم

© Schams Langrudi
Teheran

[Du bist zu spät gekommen, Moses]

german

Du bist zu spät gekommen, Moses,
Die Zeit der Wunder ist vorbei
Schenk deinen Stab Charlie Chaplin,
Damit wir ein wenig zu lachen haben

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

دلم به بوي تو آغشته است

persian | Schams Langrudi

دلم به بوي تو آغشته است
سپيده دمان
كلمات سرگردان بر ميخيرند و خوابالوده دهان مرا ميجويند
تا از تو سخن بگويم

كجاي جهان رفتهئي

نشان قدم هايت
چون دان پرندگان
همه سوئي ريخته است
باز نميگردي، ميدانم
و شعر
چون گنجشك بخار آلودي
بر بام زمستاني
به پاره يخي بدل خواهد شد.

© Schams Langrudi

[Dein Duft hat mein Herz durchtränkt]

german

Dein Duft hat mein Herz durchtränkt,
beim Aufhellen
erwachen ziellos die Wörter, suchen schläfrig
meinen Mund,
damit ich von dir singen kann.

Wohin bist du gegangen?
Die Spuren deiner Schritte
sind wie Vogelsamen
überallhin verstreut.
Du kehrst nicht wieder, ich weiß,
und das Gedicht
wird wie ein nebliger Spatz
auf winterlichem First
in eisige Scholle sich verwandeln.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

خاطرات انزوا

persian | Ali Abdollahi

كفش  پاي راستم
به مرخصي رفته است.
نه چارپايم حالا
نه دوپا

در تثليث ازلي
«نيچه» مي خوانم
شبها به خوابم مي آيد و مي گويد:

عاقبت سبيل مال ات مي كنم!
روزهاست
تلفن روي پيامگير است
امان از صاحبخانه ی سمج!

با ميله بافتني
پايم را مي خارانم

از راست هيچ خيري نديده ام
چپ هميشه چپ بوده است
خسته ام خسته
در اين تقابل سه تايي:
راست دستي، چپ فكري

هيچ باوري


                                 بهمن 81 ـ تهران

© Ali Abdollahi
from: بادها شناسنامه ی مرا بردند
تهران: نیماژ, 1392
ISBN: 978-600-6801-38-4
Audio production: Ali Abdollahi

Memoiren der Abgeschiedenheit

german

Mein rechter Schuh
hat Urlaub genommen.
Weder vierbeinig bin ich nun
noch zweibeinig.

In der ewigen Dreifaltigkeit
lese ich Nietzsche.
Nachts erscheint er mir im Traum und sagt:

Ich werde dir noch den Schnauzer zwirbeln!
Seit Tagen
steht das Telefon auf Anrufbeantworter.
Erbarmen, der hartnäckige Vermieter!

Mit einer Stricknadel
kratze ich mich am Bein

Von rechts habe ich nichts Gutes erfahren,
Links ist stets links geblieben.
Müde bin ich, müde
in diesem dreifachen Widerstreit:
Rechtshändig, links denkend,
nichts glaubend.


Teheran, Februar 2002

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

خاک گرسنه

persian | Mohammad Hossein Abedi

این خاک
گرسنه است
می ترسم
اما عشق ما محکم است

از دیدار تو چند سالی می گذرد
آدم ها در بیماری شهر چرت می زنند
و بوی سدر و کافور زنده ها را غسل می دهد
هر روز مثل یک تولد معمولی
داخل قبرها را می نگریم:
عمارتی که نه در دارد نه عشق
یعنی می شود این خانه را خراب کرد؟

نگاهی به اطراف خود بینداز
گمان می کنی آنجا که تویی
صلیب، هیچ جز دو خط متقاطع نیست؟

مرده ها استاد پرسشند و
ما ناتوان از پاسخ

با این حال باز می ترسم
این خاک
گرسنه است.

© Mohammad Hossein Abedi

Hungrige Erde

german

Diese Erde
ist hungrig.
Ich fürchte mich,
doch unsere Liebe ist stark.

Seit deinem Besuch vergehen Jahre,
die Menschen dämmern in der kranken Stadt,
Christdorn- und Kampfergeruch reinigen die Lebenden.
Täglich blicken wir wie bei normaler Geburt
in Gräber:
Gebäude ohne Tür oder Liebe.
Kann man sie zerstören?

Wirf einen Blick um dich.
Glaubst du, der dort steht,
das Kreuz seien nur gekreuzte Linien?

Die Toten sind Meister im Fragen,
und wir unfähig zu Antworten.

Dennoch fürchte ich mich.
Diese Erde
ist hungrig.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

حكايت باراني بيقرار است

persian | Schams Langrudi

حكايت باراني بيقرار است
اين گونه كه من دوستت ميدارم

شوريدهوار و پريشان باريدن
بي تاب و بيقرار
به خزهها و خيزابها
به بيراهه و راهها تاختن


و به باغ سنگچين  بسته دري سر نهادن
و تو را به ياد آوردن
چون خوني در دل
كه همواره فراموش ميشود.

حكايت باراني بيقرار است
اين گونه كه من
دوستت ميدارم

© Schams Langrudi
Teheran

[Einem ruhelosen Regen gleicht's]

german

Einem ruhelosen Regen gleicht's,
wie ich dich liebe

Rauschend und wirr regnen
rastlos, zügellos
über Moose und Brandungen,
Wege und Irrwege stürmen

Zum versperrten Steinmauergarten,
um dich zu erinnern,
wie Blut im Herzen,
das stets vergessen wird.

Einem ruhelosen Regen gleicht's,
wie ich
dich liebe.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

جاده ، همان جاده!

persian | Alireza Behnam

ناگهان جاده هاي جديد آفريديم
و خروسي جديد كه به جنگ مي گفت « جاده »
و ترك هاي زمين رفت تا زياد
ناگهان ناگهان بي معنا شد
خروس هزار بار خروس تر
و ما ديگر ما نبود

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

Landstraße, dieselbe Landstraße!

german

Plötzlich schufen wir neue Landstraßen
und einen neuen Kriegshahn, der Krieg "Landstraße" nannte,
in der Erde zogen Gräben sich hin bis weit,
um plötzlicher sinnlos zu werden
und tausendmal kämpferischer der Hahn,
wir war nicht mehr wir

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

تعبير

persian | Alireza Behnam

آن سوي دريچه ها ايستاده اند
و رويا هامان را
با خود مي برند
دريچه اي مي گشايند
به خلوت خواب هامان
سيب را
و حوا را
مي چينند
در گنجه مي گذارند
و خواب هامان
ديگر تعبير نمي شوند

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

Deutung

german

Jenseits der Lichtschächte stehen sie
nehmen uns unsere Träume
schaffen sich Zugang zu ihrer Einsamkeit
pflücken den Apfel
und Eva
legen sie in ein Register –
unsere Träume sind dort
nicht mehr zu deuten.

Interlinearübersetzung aus dem Farsi von Susanne Baghestani
Poetische Übertragung von Steffen Popp

ترك

persian | Pouneh Nedaii

ديرهنگام است
شب حرف خودش را ميزند
من شعر خودم را ميگويم
و در اين ميان آسمان ترك برميدارد

به اندازه يك سطر بلند

© Pouneh Nedaii

Der Riss

german

Lange schon
spricht die Nacht mit sich,
dichte ich mein Gedicht,
jäh durchzieht den Himmel ein Riss

lang wie eine Zeile

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

تيك،تاك

persian | Esmâ´ïl Dschannati

تيك،تاك
تيك،تاك
زمان
درخلوتِ
           يك ستاره
                       بارور مي شود.

© Esmail Janati
Teheran

[Tick, tack]

german

Tick, tack
Tick, tack
In der Abgeschiedenheit
     eines Sterns
              wird Zeit
   fruchtbar.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

تو ديگر نيستي

persian | Schams Langrudi

تو ديگر نيستي
انار شكستهاي
كه خاطرههاي خونينش تنها
بر دست و دهان ميماند
تو ديگر نيستي
مگر به صورت شعري در دهان
و لمس سر انگشتهاي تمام شدهات
بر دستهايمان
شگفت، پرداخت شده
لعلگون
انار دهان گشوده
از اين بيش نميماند
بر درخت

© Schams Langrudi
Teheran

[Du bist nicht mehr]

german

Du bist nicht mehr,
Ein zerbrochener Granatapfel,
Dessen blutige Erinnerungen allein
In Hand und Mund bleiben
Du bist nicht mehr
Als ein Gedicht auf der Zunge,
Ein Gespür deiner Fingerspitzen
An unseren Händen
Wundersam, vollendet
Rubinroter
Granatapfel mit klaffendem Mund
Wird nicht mehr hängen
Am Baum

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

بطالت

persian | Mohammad Hashem Akbariani

وقتي فلسفه را خريدم
هر چه جويدم تمام نشد
حبابي هم كه از ميان لبانم ميزد بيرون
مدام منفجر ميشد و ميكُشت ساعتها را
و خواب دنيا ميپريد.
گفتم بدهم به قورباغههاي مرداب
مرداب چشم غُرّهاي رفت كه نگو
حق هم داشت
وقتي در معده من هضم نشود
چه آدم، چه قورباغه.
گفتم تف كنم بيرون
اما ديگر دهانم عادت كرد به جويدن:
فلسفه نباشد آدامس
آدامس نباشد سياست
سياست نباشد...
و ديگر اينكه
پولي كه بابت خريدنش داده بودم چه؟
پولي كه با هزار زحمت و كلي عرق ريختن
از حساب زمان درآوردم

© Mohammad Hashem Akbariani

Trägheit

german

Als ich die Philosophie kaufte,
endete sie nicht, so sehr ich auch kaute,
und die Luftblase, die meinen Lippen entwich,
platzte ständig, schlug die Stunden tot
und raubte der Welt den Schlaf.
Ich geb sie den Fröschen im Sumpf, dachte ich.
Der Sumpf starrte mich finster an.
Er hat ja recht.
Kann mein Magen sie nicht verdauen,
ist es gleich, ob Mensch oder Frosch.
Ich spucke sie aus, dachte ich,
mein Mund aber hatte sich ans Kauen gewöhnt:
Wenn nicht Philosophie, so Kaugummi,
wenn nicht Kaugummi, so Politik,
wenn nicht Politik ...
Und dann,  
wo bleibt das Geld, mit dem ich sie kaufte?
Geld, das ich im Schweiße meines Angesichts
der Zeit abgerungen hatte.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

براي پرنده اي،

persian | Esmâ´ïl Dschannati

براي پرنده اي،
                  كه مي ميرد،
مرگ،
آسماني است،

© Esmail Janati
Teheran

[Für den Vogel]

german

Für den Vogel,
der stirbt,
ist der Tod
ein Himmel
          weit

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

بر آستان تو

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

به بهروز تاجور و

باغ نرگس دستگرد خوسف

بر آستان تو
دري
به باغي از نرگس گشوده بود

يك بيابان پنجره
در چشم هايت
هر پنجره
آسماني از ستاره كه سوخته بود

دريا دلي
 دور از همه نام ها
با بغلي از مهر
با گل سخن مي گفت
ايستاده عصر
بر آستان شوكت دريايي
 كه بيابان بود

در باغي
با نهري فروتن
جوشيده از دلش .

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

An deiner Schwelle

german

Für Behrus Tadjwar
und den Narzissengarten von Dastgerd Chussef

An deiner Schwelle
öffnete sich eine Tür
auf einen Narzissengarten

Eine Wüste weit Fenster
in deinen Augen,
jedes Fenster
ein Himmel verbrannter Sterne

Ein Seefahrerherz,
fern aller Namhaften,
die Arme voll Hingabe
sprach er mit den Blumen
nachmittags an der Schwelle
eines prächtigen Meers stehend,
das Wüste war

In einem Garten
mit anspruchslosem Bach,
der aus seinem Herzen sprudelte.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

باران بيقراري ميباريد

persian | Schams Langrudi

باران بيقراري ميباريد
باران و برف،
گفتيم تر نشويم
پناهي جستيم
در آب چاه بسته و تاريكي پنهان شديم.

چه دامچالة تلخي
يك سو دريچهئي به برف و خون و لجن
يك سو نهنگ، حملة ارواح، هوهوي مرگ، نردبام شكسته

آه، ايزدان كه گناهكاران را
به اشارتي به سنگ و ستاره بدل ميكنيد.


نفرين مان كنيد
نفرين مان كنيد
تا به هيئت مرغي
با دل تركيده
از اين چاه
برشويم.

© Schams Langrudi
Teheran

[Ein rastloser Regen fiel]

german

Ein rastloser Regen fiel,
Regen und Schnee.
Wir wollten nicht naß werden,
Suchten Zuflucht,
Verbargen uns in versperrtem, finstren Brunnenwasser.

Welch bittere Fallgrube,
Dort eine Luke zu Schnee, Blut und Schlamm,
Hier Haie, hetzende Dämonen, Todesheulen, zerbrochen
die Leiter

O ihr Götter, die ihr Sünder
Mit einem Wink in Steine und Sterne verwandelt.
Verflucht uns,
Verflucht uns,
Damit wir wie Vögel
Mit berstender Brust
Aus dieser Grube uns erheben.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

بى نشانى

persian | Mansour Momeni

© Mansour Momeni

Ohne Zeichen

german

Ich sehe dich nicht,
selbst wenn die Weltenenden über Brücken einander umschlängen
und ein Bleistift
deinen Namen auf Gottes Wange gezeichnet hätte.

Nein!
Nicht, dass ich es nicht wollte
Die Lichter leuchten aus meinem Herzen, und
die Gehsteige des anderen Jahrhunderts  
kennen die Löcher meiner Schuhe

Deine Schultern aber
stehen nicht über der Tanne,
die emporsteigt
Und diese weiße Linie
zeigt mir nicht deine Zeichen.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

به اندازه

persian | Pouneh Nedaii

به اندازه ليوان پر ميشوم
بيش از آن بيقراري خواهد بود
چيزي نمانده براي كشف
گويي جهان
به اندازه ضرب فاصلهها در هم بزرگ است
و بزرگتر از آن
دستي كه اعداد را كنار هم ميچيند
و تفريق ميكند زمين را از خورشيد
و جمع ميزند موي تو را با دريا
و حاصل همه اينها
كشف رابطه استكان است با چاي
چنان كه نوشيدن دريا تنها كار تو ميتواند باشد و بس

© Pouneh Nedaii

Nach Maß

german

Nach Maß einer Tasse werde ich erfüllt,
mehr bedeutete Ungeduld
Nichts geblieben zum Entdecken,
als sei die Welt
groß wie das Quadrat der Entfernungen
und größer noch
die Hand, die Zahlen aneinanderreiht,
von der Sonne die Erde subtrahiert,
dein Haar mit dem Meer multipliziert,
am Ende
entdecke ich die Beziehung zwischen Tasse und Tee,
wie nur du das Meer zu trinken imstande bist.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

بلدم چگونه عاشق باشم

persian | Mohammad Hossein Abedi

بلدم چگونه عاشق باشم
تنها فراموش کرده ام
که روی دریا گاهی هم باید خندید
امواج ، نگاه از دلهره ما بر نمی دارند  و
راستی مگر یادم رفته اینجا که جای اخم نبود
که تابلوی بزرگترین نقاش این بندر را
وسط این گیر و دار عاشقی
بر سر دست نگه دارم و
بعد، اشک هایم
تو را یاد این بیندازد
که امسال
همه زنان این بندر
با طلسم و زار و هوا
می خواهند که مردان را نگه دارند

بلدم چگونه عاشق باشم
اگر اشک هایت را آنسوی بندر نگه داری
چشم هایت را ببندی و هرگز
نخواهی این جنازه های روی آب را بشماری
جنازه های این بندری را که بر دست گرفته ام
و می ترسم که شاید بر سرم خراب شود
طلسم قدیم را دور انداخته ام
تا زنان این بندر
شاید طلسمی دیگر بیاورند
این تابلو را از من بگیرند
این جنازه ها را ببرند
این آب را نگاه کنم و
آرام نجوا کنم:
هیچ وردی مقدس نیست
هیچ مرگی مقدس نیست
هیچ جنازه ای بر آب نمی گذرد
هیچ بندری بدون زن نیست
هیچ جنازه ای بر آب نمی گذرد
هیچ مرگی مقدس نیست
هیچ وردی مقدس نیست
هیچ
هیچ
هیچ
هیچ

بلدم چگونه عاشق باشم.

© Mohammad Hossein Abedi

Ich kann lieben

german

Ich kann lieben,
ich habe nur vergessen,
auf See muß man manchmal auch lachen.
Die Wellen wenden nicht den Blick von unserer Furcht,
vergaß ich etwa, daß man hier nicht trotzen darf,
daß ich das Bild des größten Malers dieses Hafens
im Widerstreit dieser Verliebtheit
auf Händen tragen muß,
worauf meine Tränen dich
daran erinnern,
daß in diesem Jahr
alle Frauen dieses Hafens
mit Beschwörungen, Zauber und Zeremonien
die Männer zurückhalten wollen.

Ich kann lieben,
wenn du deine Tränen jenseits des Hafens zurückhältst,
die Augen schließt und nie
die Leichen auf dem Wasser zählst,
die Leichen dieses Hafens, den ich auf Händen trage,
und der über mir einzustürzen droht.
Den alten Zauberspruch habe ich verworfen,
damit die Frauen dieses Hafens
mir vielleicht einen anderen bringen,
mir dieses Bild abnehmen,
die Leichen mitnehmen,
damit ich das Wasser betrachten
und murmeln kann:
Kein Zauber ist heilig
kein Tod ist heilig
keine Leiche gleitet über Wasser
kein Hafen ist ohne Frauen
kein Tod ist heilig
kein Zauber ist heilig
nichts davon
nichts
nichts
nichts

Ich kann lieben.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

از خود بيخود شدن

persian | Mohammad Hashem Akbariani

سيگاري چاق كن رفيق
                         سيگاري چاق كن
با هم كه قدم ميزنيم
گنجشكان ماده
               آرايش كرده و
گنجشكان نر
                با جملات فلسفي كودكانه
به استقبالمان ميآيند
چه خندهاي سر ميدهد آسفالت زير پايمان
سيگاري چاق كن رفيق
حرف كه ميزني
كلاغها در عطش شنيدن جملهاي
قارقار را به زمين ميگذارند
و من صداي هيچ بوقي به گوشم نميرسد
صدا          صداي توست
سيگاري چاقكن رفيق
دستت در دستم
                ترانهاي است
                تبسمي است
                جشني است
ببين كه به وسوسه اين آواز
                   برگ درختان را
                   باد چگونه غلغلك ميدهد
سيگاري چاق كن براي باد، اي رفيق، اي برگ!
                                              سيگاري چاق كن

© Mohammad Hashem Akbariani

Selbstvergessenheit

german

Zünd dir eine Zigarette an, Kumpel,
zünd sie dir an.
Gehen wir gemeinsam spazieren,
begrüßen uns
Spatzenweibchen
herausgeputzt
Spatzenmännchen
mit kindlichen philosophischen Sätzen.
Welch Gelächter der Asphalt zu unseren Füßen anstimmt.
Zünd dir eine Zigarette an, Kumpel.
Wenn du sprichst,
lassen die Krähen in Erwartung des Satzes
ihr Krächzen zu Boden fallen,
und ich höre keine Hupe mehr lärmen.
Deine  nur deine Stimme
Zünd dir eine Zigarette an, Kumpel.
Deine Hand in meiner Hand
eine Melodie
ein Lächeln
und ein Fest.
Sieh doch, wie sehnsüchtig der Wind
die Blätter der Bäume
kitzelt.
Zünd für den Wind eine Zigarette an, o Kumpel, o Blatt!
Zünde sie an.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

از ابر كه جدا شد

persian | Esmâ´ïl Dschannati

از ابر كه جدا شد
                    قطره ي باران
نجواكرد:
         " كجا بنشينم"
ياسِ سپيد
خنديد:
"من زمينيِ توام"

© Esmail Janati
Teheran

[Als er von der Wolke abfiel]

german

Als er von der Wolke abfiel,
wisperte 
der Regentropfen:
"Wohin mich setzen"
der weiße Jasmin
lachte:
"Dein Irdisches bin ich"

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

اتاق سفيد

persian | Ali Abdollahi

گنجشك ها
روي درخت انار حياط
كه دارد به برگ مي نشيند
با خواهرانم كه مي رسند
و پدر و مادرم كه پير مي شوند
و اتاقم كه سفيدكاري كرده اند.

كتابها، سربازان شكست خورده خشايارشاه

روي گچ هاي سفيد، زير بادگير
سه خط قهوه اي.
روزها
با اين اتاق و
خط هاي آب.

شب، باران مي زند
مردم به خاطر بزهاي شان
خوشحال اند.

ناودان«مكالمات» مي خواند

باران، باد و
شب هاي كنفوسيوس
در اين اتاق سفيد.


                       1/1/81 سيوجان

© Ali Abdollahi
from: درود بر نهنگ
تهران: نشر امرود, 1390
ISBN: 978-600-5327-04-5
Audio production: Ali Abdollahi

Das weiße Zimmer

german

Die Spatzen
Auf dem Granatapfelbaum im Hof,
Der Blätter treibt,
Meine Schwestern, die reifen,
Meine Eltern, die alt werden,
Und mein Zimmer, das man geweißelt hat.

Bücher, die geschlagenen Soldaten des Xerxes.

Auf weißem Kalk, unter dem Windfang
Drei braune Streifen.
Tage
Mit diesem Zimmer und
Zeilen des Wassers.

Nachts fällt Regen
Die Menschen freuen sich
Für ihre Schafe.

Die Regenrinne liest "Gespräche"*

Regen, Wind und
Nächte des Konfuzius
In diesem weißen Zimmer.

* Gespräche des Konfuzius

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

اين روزگار هول

persian | Djavade Modjabi

عمارتها پي در پي از ارتفاع من فرو ميريزد.
خياباني سرنگون به اعماق ميرود.
پاسبان خودروهاي سرچارراه را يكي يكي ميبلعد.
كسي ميگويد حالا ديروز است و
                       دشنهاي زير پيراهن پنهان دارد.
وقت است اندكي گريه كنيم اگر بگذارند.
در عمارتهاي ويرانم دنبال آشنائي ميگردم هر چند مرده باشد
سنگ و آهن نميتواند خويشاوند آدم شود، اما شده است.
خيابان كم كمك مرا به اعماق فرو ميكشد.
پيش از آن كه ناپديد شوم:
نقشهاي كه عادت كرده بوديم به آن
آب از خاكش جدا شد و كوه از دشتش
كوير سراسري مردمانش را در ستارهها سرگردان كرد.
22  آذر 84-تهران

© Djavade Modjabi
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

Zeiten der Angst

german

Gebäude stürzen reihenweise aus meiner Höhe.
Eine Straße kippt in die Tiefe.
An der Ampel verschlingt ein Polizist Autos.
Jemand sagt heute ist gestern
und trägt einen Dolch unter dem Hemd.
Zeit, ein wenig zu weinen, wenn sie uns lassen.
Meine Ruinen durchsuche ich nach Bekannten, auch toten.
Stein und Stahl können nicht dem Menschen verwandt sein
und sind es doch geworden.
Die Straße zieht mich langsam in den Abgrund.
Ehe ich versinke:
Auf der vertrauten Landkarte
Haben sich die Gewässer vom Festland,
Berge von Tälern getrennt,
Endlose Wüste hat ihre Menschen auf Sterne verbannt.

Teheran, 22 Azar 1384

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

امروز 6

persian | Ali Babatschahi

امروز هم میگذرد از سردردهای کهنهی با تو که تعطیل کرده
              سفیدی اوراقی را که نه خواندهای نه نوشتهای
پس شکل ما را بکش
الفبای فارسی چیزی کم میآورد از نک انگشتانت
به پیغمبری مبعوثت نمیکند افسوس/ خدایی که مرا به جای تو
                        به چوپانی دایناسورها برگزیده است
من هم موافقم
به انفجار بزرگی برمیگردیم که
                     الف یخ زده ب یخ زده پ یخ زده
با کلمات یخ زده بازی نمیکنیم ت ث ج یخ زده
تو هی بکش از آنچه میکشی
شکل من است کاملاً این مار خنده دار که یخ زده از آب درآمده


فروردین ماه 1384

© Ali Babatschahi

Heute 6

german

Auch das Heute wird vergehen über den alten Kopfschmerzen mit dir, der beurlaubt hat
 das Weiß der Seiten, die du weder gelesen noch geschrieben
Dann zeichne doch unsere Figuren,
ohne deine Fingerspitzen fehlt dem persischen Alphabet etwas
Zum Propheten beruft er dich leider nicht / der Gott, der mich
  statt deiner zum Hüter der Dinosaurier erwählte

Ich wär auch einverstanden,
wir kehrten zu jenem Urknall zurück,
als A, B und C vereist waren,
spielten nicht mit vereisten Worten, vereistem D E F G
Zeichne dauernd nur das, worunter du leidest, *
diese groteske Schlange, die vereist aus dem Wasser taucht, gleicht ganz mir
 
März/April 2005

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

آشوب کوچک من

persian | Mohammad Hossein Abedi

این خواب ها برآیند همین حوصله ماست
عقربه های مدام
عقربه هایی که برمی خیزند و هر بار
تو را با دیگری راه می برند
در خیابان های نیمه تمام و این شب هایی
که هرگز هیاهوی زن ها و مردهای خیابانی را فراموش نمی کنند

اگر این بار برگردی
شهری خواهی دید
که هیچ خاطره ای از آن نداری
اما سال هاست که همراه من است
منی که همراه گریه هایم گاهی فریاد هم زده ام
گاهی با تو بوده ام
و زمانی با دیگری
گاهی یقه تو را هم گرفته ام
و خاطرت می آید
زمانی هم دیوانه بودم

هنوز طعم عصیان را – مثل یک اسلحه سرد –
روی لبانم حمل می کنم
و مثل یک اسلحه گرم
هر لحظه می توانم
این شهر را به آشوب کشم

اینطور نگاهم نکن
بمان در خانه ای که تو را ...
شهر هم اگر شهر باشد
تنها به خاطر من است
آشوب کوچک بهتر از خواب است
دیگر بیخود عربده می کشد این غرومب آسمان
همین آشوب کوچک من
صدایش از هر آسمانی
آسمان تر است
حالا هر بار می پرسم تو آسمان تری یا من
تنها لبانت را جمع کن
در چشمانم بنگر و هیچ نگو!
لبانت را جمع کن
تا من خاطره هایم را بردارم
و از روی همین بالکن کوچک
به میان این پارک کنار خانه پرتاب کنم
بر سر هر کس فرود آید
او پادشاه مسکینان این شهر خواهد شد
و ما به شهر دیگری خواهیم رفت

حالا هر بار می پرسم تو آسمان تری یا من
تنها لبانت را جمع کن
در چشمانم بنگر و هیچ نگو.

© Mohammad Hossein Abedi

Mein kleiner Aufruhr

german

Diese Träume sind die Frucht unserer Geduld,
ständige Sekundenzeiger,
die sich erheben und jedesmal
dich mit einem anderen forttragen,
in halbfertige Straßen und diese Nächte,
die den Tumult der Straßenmädchen und –jungen
nie vergessen.

Kehrst du diesmal zurück,
wirst du eine Stadt erblicken,
derer du dich nicht erinnerst,
die mich jedoch seit Jahren begleitet,
mich, der beim Weinen manchmal auch schrie.
Zuweilen war ich bei dir,
zuweilen bei einem anderen.
Manchmal packte ich dich auch am Kragen,
erinnerst du dich,
daß ich zuweilen auch wahnsinnig war.

Noch immer trage ich den Geschmack der Meuterei
– wie eine kalte Waffe –
auf den Lippen
und kann wie eine Feuerwaffe
jeden Augenblick
diese Stadt in Aufruhr versetzen.

Sieh mich nicht so an,
bleib in diesem Haus, daß dich ...
Sollte dies eine Stadt sein,
ist sie es nur meinetwegen.
Ein kleiner Aufruhr ist besser als Träume.
Vergebens donnert dieser grollende Himmel,
meines kleinen Aufruhrs Stimme
ist himmlischer
als jeder Himmel.
Immer wieder frage ich, bist du himmlischer als ich.
Schürze nur die Lippen,
sieh mir in die Augen und schweig!
Schürze die Lippen,
damit ich meine Erinnerungen aufheben
und von diesem kleinen Balkon
in den Park neben dem Haus schleudern kann.
Wen sie treffen,
wird Bettlerkönig dieser Stadt,
und wir ziehen in eine andere Stadt.

Immer wieder frage ich, bist du himmlischer als ich.
Schürze nur die Lippen,
sieh mir in die Augen und schweig.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

آستينِ شب

persian | Esmâ´ïl Dschannati

آستينِ شب
             پاره شده است
ماهِ نو.

© Esmail Janati
Teheran

[Der Saum der Nacht]

german

Der Saum der Nacht
ist eingerissen
neuer Mond.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

آسمان و

persian | Esmâ´ïl Dschannati

آسمان و
          تُهي
ابر،
نمي داند كجاست.

© Esmail Janati
Teheran

[Himmel und Leere]

german

Himmel und
       Leere
die Wolke
weiß nicht, wo sie ist.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

آجرها

persian | Garouss Abdolmalakian

دروغ ديواري است
كه هر صبح آجرهايش را مي‎چيني
بنّاي بي‎حواس من!
در را فراموش كرده‎اي


آب تا گردنم بالا آمده
آجرها تا گردنم بالا آمده

آب تا لب‎هايم بالا آمده
آب بالا آمده...

من اما نمي‎ميرم
من ماهي مي‎شوم

© Garouss Abdolmalakian

Die Ziegel

german

Die Lüge ist eine Mauer,
deren Ziegel du jeden Morgen aufschichtest
Mein vergesslicher Maurer,
du hast die Tür vergessen!

Das Wasser reicht mir bis an den Hals,
die Ziegel reichen mir bis an den Hals

Das Wasser reicht mir bis an die Lippen,
das Wasser steigt …

Ich aber sterbe nicht,
ich werde ein Fisch

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

آويخته از درخت هاي معبد بابل

persian | Alireza Behnam

سرانجام به هيات چندين هزار سالگي ام
فرود خواهم آمد
وارونه از برج هاي چغازنبيل
و چيزي در من است كه زبان را
به كنگره هاي برج پرتاب مي كند
اين روشن است كه مرا بر خواهيد كشيد
به شمايل پيري
آويخته از درخت هاي معبد بابل
آتن در من طلوع خواهد كرد     و پاريس     و پاسارگاد
و زبان هاي بيشمار
تكه پاره ام كنيد
هر تكه ام به هيات واژه دور چشم هاي شما تاب مي خورد
قهقهه در من است
و رويش زبان در آن سوي پلوتون
و گله هاي آرتميس
و طغيان واژه هاي جدا از سر
اين ها همه در من است
و من به هيات چندين هزار سالگي ام
از باكره هاي نقش بسته به ديوار معابد
تا سايه هاي جدا شده از رايانه هاي شما
پرتاب خواهم شد
و پرتاب شدگي در من است
بپرسيد
از آينده بپرسيد
به زبان مردم بابل جواب خواهم داد

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

Von den Bäumen des Tempels zu Babylon hängend

german

Endlich werde ich zu meiner vieltausend Jahre alten Gestalt
herabsteigen
den Kopf voran, von den Türmen Tschogha Zanbils
etwas ist in mir, das wirft die Sprache auf
zu den Zinnen –
kein Zweifel, ihr werdet mich preisen
ob meines erwürdigen Anblicks
von den Bäumen des Tempels zu Babylon hängend      
Athen wird in mir aufgehen      Paris, Pasargadae,
zahllose Sprachen –
o reißt mich in Stücke
jeder Fetzen meines Leibs wird eure Augen umkreisen ein Wort
ein Gelächter ist in mir
das Wachstum der Sprache noch über den letzten Planeten
Artemis Gefolge, der Aufruhr
einander entrissener Wörter –
in meiner vieltausend Jahre alten Gestalt
werde ich von den Frauenreliefen der Tempel
in die abstrakte Vision euerer Rechner geworfen
dieses Geworfenwerden ist in mir
fragt mich, fragt nach der Zukunft –
in der Sprache von Babylon
werde ich Antwort geben.

Interlinearübersetzung aus dem Farsi von Susanne Baghestani
Poetische Übertragung von Steffen Popp

آن پرندهء ترسان

persian | Mohammad Hossein Abedi

از اين پنجرهء هزار ساله
مگر آن نگاه چند ساله ات را
كه مي ريخت به رفتار ناشي من
مي توان گم كرد؟
كدام رودخانهء عريان ، تن تو بود با قطره هاي ماه
كه مي پيچيد در كوير من؟
كدام چشمه آشيان آن پرندهء ترسان بود
و خورشيد كجا بود؟
در مسير چشمانم
چشمه ها خشك بودند و چشم ها خيس
سال هاي پوسيده از دست هامان فرو مي ريخت
… تو چه بزرگ شده بودي
ومن ميان قبر ها رودخانه را مي جستم
به من گفتي
ما شنا بلد نيستيم
ما فقط خوب گريه مي كنيم
ما فقط خوب مي ميريم
و دو چشم به زيبايي دو چشم
در من نگريست
و گريست

… من چه پير شده ام
نگاه كن!
در آسمان آن پرنده
سقوط را پر مي زند

© Mohammad Hossein Abedi

Dieser verzagte Vogel

german

Kann man etwa
deinen jahrelangen Blick verlieren,
der aus diesem tausendjährigen Fenster
auf meine Unbeholfenheiten fiel?
Welch nackter Fluß dein Körper, der mit Mondtropfen
durch meine Wüste sich schlängelte?
Welche Quelle die Zuflucht dieses verzagten Vogels,
und wo war die Sonne?  
Auf den Pfaden meiner Augen
waren trocken die Quellen und die Augen naß.
Vermoderte Jahre entglitten unseren Händen
... wie groß du geworden warst.
Und ich suchte den Fluß zwischen Gräbern.
Du sagtest,
schwimmen können wir nicht,
nur gut weinen,
nur gut sterben,
und deine zwei Augen schön
blickten in meine
und weinten.

... Wie alt ich geworden bin
Sieh doch!
Am Himmel schwirrt dieser Vogel
den Sturz.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

آفتاب را

persian | Esmâ´ïl Dschannati

آفتاب را
در هيچ كجاي جهان پناه ندادند.
ماه
از قهوه خانه مي گذرد و
مسافران خسته
درپيالههاي چاي،
ماه مي نوشند

© Esmail Janati
Teheran

[Die Sonne]

german

Die Sonne
Fand nirgendwo Zuflucht.
Der Mond
Zieht am Teehaus vorbei,
Müde Reisende
Trinken Mond
Aus Teeschalen.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

[شهر هم به رويت نياورد]

persian | Roshanak Bigonah

شهر هم به رويت نياورد
مي داني
نه به مناره اش مي رسي
نه به نقاشي هاي ميدانش
نه به پايين اين صليب حتي

شهر جاي آدمها مي نشيند
معشوق مي شود
چشمهايش را از رودخانه ميگرداند.
معبدي ست
هر گوشه اش معبد

براي تور و راهنما
بايد بليت مي خريديم
ما اين چيز ها را نمي فهميم
خيره  خيره شويم
مردمک هامان اشک شوند
تمام شمع هاي جهان را روشن کنيم
ما اين چيزها را نمي فهميم

برجها سبز مي شوند
مجسمه هاي روي پل
حباب هاي هوا را
بر دست هاي سنگي شان نگاه مي دارند

ترا در قلکي مي اندازم
تا براي شهر شمعي روشن کنم.

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

[Selbst wenn die Stadt es anders wollte]

german

Selbst wenn die Stadt es anders wollte,
Du weißt,
Du erreichst sie nicht: die Türme ihres Doms
Den Bildermarkt auf ihrem großen Platz,
Nicht einmal den tiefsten Sockel am Kruzifix.

Dieser Ort nimmt die Stelle von Menschen ein,
Wird zum Geliebten,
Wendet seine Augen vom Fluss ab.

Ein Tempel ist er,
All seine Winkel ein Tempel.

Wieviele Fremdenführer und Rundgänge
bräuchten wir um zu verstehen?
Was wir auch sehen,
Unsere Pupillen werden zu Tränen.
Hätten wir alle Kerzen entzünden sollen
um etwas davon zu verstehen?

Türme schießen empor,
Statuen auf Brücken
Tragen Luftblasen
Auf ihren steinernen Händen.

Ich werfe dich in eine Sammelbüchse
um eine Kerze für die Stadt anzuzünden.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani und Orsolya Kalász

[در كيفت ،جيب هايت]

persian | Alireza Behnam

در كيفت ،جيب هايت
دنبال تو مي گردند
پيدا نمي كنند

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

[In deiner Handtasche, deinen Taschen]

german

In deiner Handtasche, deinen Taschen
suchen sie nach dir
ohne dich zu finden.

Interlinearübersetzung aus dem Farsi von Susanne Baghestani
Poetische Übertragung von Steffen Popp

[خواب ]

persian | Roshanak Bigonah

خواب
لذت مدام
        در امواج بى صدا
شب
ما را
    با هم دوست ندارد
خانه هاى كهنه را مى خواهد
كه روزها
ميان غژغژِ„درى كهنه مى چرخند
زنده مى شوند
         با چراغ هاى پشت پنجره
شب
از آدمهاى پير
بيشتر خوشش مى آيد
مى داند
كه ما
در خواب هم  
          به او خيانت مى كنيم
امشب اما
پاييز است كه مى بارد
 اجساد كه بر چشمان ما
نگاه بر روزنامه ها

فرقى نمى كند
عابرى كه در ابتداى سفر است
لبهاى ترك خورده ى ترا نمى بيند
و بلوز بافتنى آبى ات را
                  بياد نمى آورد
پس پنجره را باز بگذار
و خواب ِ سحر را
             آرزو كن

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

[Schlafen heißt]

german

Schlafen heißt,
Fortwährender Genuss
In lautlosen Wellen.
Die Nacht
Mag uns nicht zusammen sehen,
Sie verlangt alte Häuser,
Die tagsüber um ihre  knirschenden Türen kreisen.
Lebendig werden sie erst
Mit dem Lampenlicht hinter den Fenstern.
Die Nacht
Mag alte Menschen mehr,
Sie weiß,
Dass wir sie sogar im Schlaf betrügen.
Heute nacht aber
stürzt der Herbst in die Tiefe.
Die Leichen in unseren Augen,
Ein Blick in die Zeitungen.

Es ändert nichts,
Für den Reisenden am Beginn seiner Reise.
Er sieht deine aufgesprungenen Lippen nicht
Und wird sich
Nicht an deine blaue Strickjacke erinnern.
Also lass das Fenster geöffnet
Und ersehne
Im Morgengrauen den Schlaf.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani und Orsolya Kalász

[جهان بر من شوريده]

persian | Roshanak Bigonah

جهان بر من شوريده
 و سکوتم را شکسته است
يا من در آميخته ام با اين شورشي
و آشفته ام سنجاقک ها را
که بر هوا ُسر مي خورند؟

برف که روز در ميان مي بارد
بر بهار خواب
رد پاي خود را خواهد شناخت ؟
يا باز هم بايد
با اولين اتوبوس رفت
سوي شهر هايي که نامشان
بر ستون هاي قديمي نقش شده است

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

[Die Welt hat gegen mich aufbegehrt]

german

Die Welt hat gegen mich aufbegehrt
und mein Schweigen gebrochen,
oder habe ich mich vereint mit diesem Rebell
und die Libellen zerstreut,
die sich an der Luft stoßen?

Wird der Schnee, der untertags fällt,
seine Spuren
auf dem Frühling des Schlafs wiedererkennen?
Oder gilt es, wieder den ersten Bus zu nehmen,
zu Städten, deren Namen
in alte Säulen eingemeißelt sind?

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

[تمام شب ]

persian | Roshanak Bigonah

تمام شب
جست و جو ادامه داشت
بر گونه ی خزه بستهی عابران
در چشمان تار تنيده شان

نشانی نيافتيم
هيچ
دور دست
درختي نشانمان دادند:
                         "میگويند بعد تندر قد کشيده است"
سگ ها را به گشت فرستاديم
تمام راه
زنگوله های باد می نواختند
کسی باز نيامد
نه دستانی شيفته
يا مهری که در آسمانش
بادبادک های کاغذی به ستاره بدل شوند
 
تنها صدای پای غمگينی مه را میشکافت
 
تمام شب
باد
در نُت های ناشناخته وزيد
ستارگان از سوختن باز ماندند
در تماشای شب روان
با دهانی از کبوتر و چشمانی از فانوس.
                                                      
  مارچ 97

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

[Die ganze Nacht]

german

Die ganze Nacht
Ging die Suche weiter,
Auf den bemoosten Wangen der Passanten,
In ihren spinnverwebten matten Augen.

Wir fanden keine Zeichen.
Nichts.

In der Ferne
Zeigten sie uns einen Baum:
"Man sagt, er sei nach dem Blitzschlag weiter gewachsen."

Wir schicken die Hunde los,
Den ganzen Weg entlang
Tönen die Glöckchen des Windes.

Wieder einmal kam keiner.
Weder verliebte Hände
Noch Zuneigung, in deren Himmel
Papierdrachen sich in Sterne verwandeln.

Nur trübe Schritte teilten den Nebel.

Die ganze Nacht
Wehte der Wind
In unbekannten Noten.
Die Sterne hörten auf zu glühen  
Beim Anblick der fließenden Nacht
Mit Taubenmund und Fackelaugen.

März 97

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani und Orsolya Kalász

[تمام من چهره اي مي شود]

persian | Roshanak Bigonah

تمام من چهره اي مي شود
ذره ذره خالي
از قاب ها و نرده ها
ديوارها و چمن هاي گوشتخوار

براي دلي که هر روز
خود را در ايوان مي شويد
حوله اي سپيد بياور

هيچ چيز جابجا نمي شود

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

[Mein ganzes Ich wird Gesicht]

german

Mein ganzes Ich wird Gesicht,
nach und nach entleert
von Rahmen und Balustraden,
Mauern und fleischfressendem Rasen

Bring dem Herz, das sich jeden Tag
auf dieser Veranda wäscht
ein weißes Handtuch.

Nichts wird sich rühren.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

[بر باد فرفره هايم از ديروز]

persian | Alireza Behnam

بر باد فرفره هايم از ديروز
تكان مي خورند
مي چرخم و بر باد مي روم

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

[Im Wind schwanken meine Windräder]

german

Im Wind schwanken meine Windräder
seit gestern
kreise ich und verfliege im Wind

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

[بوق ها نعره هاي شهوتاند]

persian | Alireza Behnam

بوق ها نعره هاي شهوتاند
و خيابان
تختي طولاني

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

[Hupen sind Schreie der Lust]

german

Hupen sind Schreie der Lust
und die Straße
ein ausgedehntes Bett

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

[اين تابستان چتر آلود]

persian | Roshanak Bigonah

اين تابستان چتر آلود
بيهوده طولش مي دهد
وقتي که گلفروشي هميشه باز است
و شمعداني ها را
مي توان در گلخانه کاشت
آفتاب يکبار سر زد
وقتي که در
چند بار صدا کرد و بسته شد
لبها بسته شد
انگشتان چفت
            در هم قلاب
در حسرت بماند مثل ميدان هاي نچرخيده
باران ببارد
تعطيلاتمان خراب شود

کنارمان راهنما گذاشته اند
پر از تاريخيم
پر از چراغ
ساعت پنج
درها که بسته شوند
نگهبانها
يکي يکي بروند با چتر هاي نيمه جان
صورتم را در پيراهنت پنهان کن
تابستان باشد براي بعد.

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

[Dieser von Regenschirmen besessene Sommer]

german

Dieser von Regenschirmen besessene Sommer
Ist so unnötig lang,
Die Blumenläden bleiben geöffnet.
Und  im Gewächshaus
blühen die Geranien.

Ein einziges Mal kam die Sonne durch
Doch die Tür knarrte
und wurde geschlossen
Unsere Lippen waren verschlossen
Unsere Finger fest
Ineinander verschränkt

Wie unbewanderte Plätze hält sich alles in Erwartung.
Dann soll es regnen,
Der Urlaub zu Grunde gehn.

Fremdenführer sind uns zugeteilt,
Wir sind voller Geschichten,
Hell beleuchtet.
Um fünf Uhr,
Wenn die Türen wieder geschlossen werden,
Die Wächter mit ihren halbtoten Regenschirmen
Einer nach dem anderen gehen,
Will ich  mein Gesicht in dein Hemd verbergen.
Der Sommer kann bleiben,
Wo er will.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani und Orsolya Kalász

[پنجره را ميبخشم]

persian | Pouneh Nedaii

پنجره را ميبخشم
به خانهاي كه مال من نيست
نگاه را ميبخشم
به جاني كه مال من نيست
قلب را ميبخشم
به تني كه مال من نيست
و از اين قرار
دفترم را به تو ميدهم
كه از آن من نيستي

© Pouneh Nedaii

[Das Fenster verschenk ich]

german

Das Fenster verschenk ich
einem Haus, das nicht mein ist,
die Blicke
einem Leben, das nicht mein ist
Das Herz verschenk ich
einem Körper, der nicht mein ist,
also
gebe mein Heft ich dir,
der du nicht mein bist.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

[وقتي نمي بيني ام]

persian | Alireza Behnam

وقتي نمي بيني ام
درخت مي شوم
خم مي شوم روي سايه ام

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

[Wenn du mich nicht siehst]

german

Wenn du mich nicht siehst
werde ich ein Baum
beuge mich über meinen Schatten

Interlinearübersetzung aus dem Farsi von Susanne Baghestani
Poetische Übertragung von Steffen Popp

[و يکبار صدايي از پرده ها مي گذرد]

persian | Roshanak Bigonah

و يکبار صدايي از پرده ها مي گذرد
جاني  مي گيرد
                    زمين و آسياب
                    و شمايل قديس
آبي مي گذرد
از حنجره اي که مرگ
ترک ترک
به خشکسالي اش برده است
و اسب جان مي گيرد
و خوني که بر شقيقه خشکيده
جاري مي شود
و کودکي که سر به قهر چرخانده
دوباره به گرماي پستان مي چرخد
ما از ابتدا
تا به انجام
            رفته ايم و
            مکث کرده ايم و
            بازگشته ايم
و ديوارها
            نفس کشيده اند و
            مرده اند و
            زيبا تر شده اند
ديگر چه حاجتي ست
به سرتکان دادن بازيگراني چون ما
 اين همه شمايل
اين همه قديس
براي هفت چرخ اين جهان
                                کافي ست.

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

[Und plötzlich fährt eine Stimme durch Leinwände]

german

Und plötzlich fährt eine Stimme durch Leinwände,
               Erde und Mühle
               und Heiligenbildnisse
beleben sich.
Wasser rinnt
durch eine Kehle,
die der Tod
Sprung um Sprung
zur Dürre geführt hat.
Ein Pferd wird lebendig
und getrocknetes Blut an der Schläfe
beginnt zu fließen.
Ein Kind, das sich unwillig abgewandt hatte,
wendet den Kopf wieder zur wärmenden Brust um.

Von Anbeginn
bis Ende sind wir
                    gegangen,
                    haben gezögert,
                    sind zurückgekehrt
und die Mauern
                    haben geatmet
                    sind gestorben
und schöner geworden.

Wozu noch das Kopfnicken
von Darstellern wie uns,
     all die Bildnisse,
     all die Heiligen
genügen für die sieben Läufte dieser Welt.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

[قديمي كه مي شويم ]

persian | Roshanak Bigonah

قديمي كه مي شويم
بهتر مي شويم
از عكسها مان پيداست
من در باراني آبي ’مشَمايي
كيفي بر شانه
و تو با آدمهايي كنار ستون ها و پله هايت
كه  از من مي خواهند عكس يادگاري بگيرم
                                                  با دوربين خودشان
اين گونه است كه پشت اين پنجره
عكس درخت و درياچه
دهكده ه ها و كليساهاي ساكت
                                    رد ميشوند

بهتر مي شويم
پوستمان چنان هم را ميشناسد
كه حسرت بر دكمههاي لباس مان هم نمي ماند
پاكيزه تر انگار
كمي زلال تر  

بيهوده دنبالمان ميگردند
پيدا نميشويم.

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

[Mit dem Alter]

german

Mit dem Alter,
Werden wir immer schöner
Unsere Fotos beweisen es:
Ich im hellblauen Regenmantel
Eine Tasche über der Schulter,
Und du von Fremden umringt zwischen Säulen, auf Treppen,
Die mir ihre Apparate geben,
Damit ich euch zur Erinnerung fotografiere.
So kommt es, dass hinter diesem Fenster
Bilder von Bäumen und Seen,
Dörfern und stillen Kirchen
Vorbeiziehen.

Schöner werden wir
Meine Haut vertraut der deinigen
Dass die Knöpfe sich öffnen wie von allein.
Ein wenig klarer werden wir
Und sanfter vielleicht.

Vergeblich sucht man nach uns
Doch wir sind nicht zu finden.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani und Orsolya Kalász

( فرشته خانم )

persian | Baktash Abtin

جوراب هاي دخترم را بخيه مي زنم
                                              زنم !
گاهي عروسكم
گاهي چند روز
   پيراهن چركم       كه چسبيده ام  بر تنم !
عصباني ام   شبيه رگ هاي گردن مادرم
ومي لرزم   شبيه هق هق شانه هاي دخترم !
مي رقصم با خودم
در آينه مي رقصم با اولين عشقم   كه نيست
وخاطره ها گريه مي كنند  در دامنم !

هزار دستانم
با يك دست كيف دخترم هستم    غذاي سوخته ام
با يك دست جارو برقي ام
و  اگر برق نباشد
تاريك است كه پاهاي بسياري درمن  روشن مي شود !
جاروگرم !    هزار پايم !  خدا مي داند چه جانوري هستم !
 اما نگو كه كثيفم  كه نيستم
  كه اگر پيراهن خوني به تن دارم
 كسي را جز خودم نكشته ام   
ونگو كه كثيفم   كه نيستم  اما ...
لخت مي گويم  كه درمن
هميشه آشغال هايي
با اتومبيل هاي تميز    دور  زده اند  !

بوق ام     اتومبيل ام  سرهاي برگشته بر من
                                                     منم  !
صندلي ام !      براي هر پيشنهادي پايه ام !
خيالت تخت   از راه كه برسم     تختم !
درد نمي فهمم    بقول تو بد بختم !
بر صورتم سيلي  ،  تنها صداست كه مي ماند
                                 جاي زخم بر پيراهنم !
و دكمه هايم همه پاره ست  
صبورم   شبيه دختر اعراب
  زنده بگورم  !
و قافيه ها مثل من           همگي هرزه اند !
صداي آه خودش را در من   كش مي دهد
وچه مي دانم كه تو از من چه مي داني
 كه كفش هاي پاشنه بلندم
بر پله ها چرا جيغ مي كشد ؟     چرا ؟ ....

گاهي   لحظات امامزاده اي در من است !
وقتي گريه مي كنم     چادر نمازم !   مادرم هستم
به تو تهمت مي زنم     پدرم هستم !
وچند مشت توي دهانم   ...
كليد مي شود    دندان هاي مادرم    بر قفل دنيا
كه بر لولاي تنم  جز د ربد ري  نمي چرخيد    خاك بر سرم !

سنگ قبرم !
هميشه در شيون  زندگي دارم  
  و هر  روز
انگشت هاي مردي فاتح
فاتحه مي خواند    برتنم !
هر كه اشاره مي كند    منم !
هزار  اسم دارم    هر نامي كه مي شنوم  بر مي گردم !
مهتابم  ستاره ام   سحرم
تا صبح نمي خوابم    شبم !
وهزار اسم ديگر باز      منم !
فقط گاهي در  شناسنامه  و   در  روياي  مادرم
فرشته ام !
 نيستم  ؟ !

© Baktash Abtin

Der Engel

german

Ich stopfe die Strümpfe meiner Tochter
                                             bin eine Frau!
Manchmal ein Modepüppchen
manchmal Tage lang
   bin ich ein schmutziges Kleid      klebe am eigenen Leib!
Wütend   wie die Halsschlagader meiner Mutter!
Bebend   wie die schluchzenden Schultern meiner Tochter!
Ich tanze mit mir
im Spiegel mit meiner ersten Liebe     die nicht mehr ist
Erinnerungen weinen    in meinem Schoß!

Ein Tausendsassa bin ich
mit einer Hand die Tasche meiner Tochter    mein angebranntes Essen
mit der anderen ein Staubsauger
Fällt der Strom aus,
leuchten im Dunkeln viele meiner Füße auf!
Eine Fegende!    Eine Tausendfüßlerin! Gott weiß, welch Ungeziefer ich bin!
Sag aber nicht, ich sei schmutzig,  ich bin es nicht
  denn trage ich ein blutiges Hemd,
habe ich keinen getötet außer mich
Sag nicht, ich sei schmutzig, ich bin es nicht, aber …
Ich sag es hüllenlos, dass in mir
immer irgendwelche Lumpen
mit sauberen Wagen   umhergekreist sind!

Bin eine Hupe   ein Wagen sich nach mir umwendende Köpfe,
 die bin ich!
Bin ein Stuhl!  Jeder Anregung Stütze bin ich!
Sei unbesorgt   sobald ich heimkomme   bin ich ein Bett!
Kenne keinen Schmerz    du würdest sagen bedauernswert!
Schläge auf meiner Wange,   allein die Stimme bleibt,
als Wunde auf meinem Kleid!
Zerbrochen sind all meine Knöpfe
Geduldig bin ich    wie arabische Mädchen
  lebendig begraben!
Die Reime sind wie ich  allesamt  verdorben!
Ein Seufzer   dehnt sich  in mir
Wie sollte ich wissen, was du von mir weißt
Warum meine hochhackigen Schuhe
auf den Stufen kreischen?  Warum? ...
Manchmal sind Augenblicke   ein Heiligtum in mir,
Weine ich    bin ich ein Gebetsschleier! Meine Mutter!
Beschimpf ich dich bin ich mein Vater!
Und einige Fausthiebe auf meinen Mund …
Mutters Zähne verschließen sich    über dem Schloss der Welt,
weil meines Leibes Scharnier sich nur zu Irrwegen öffnete    Schande über mich!

Ein Grabstein bin ich!
Leb immer in Klagegesängen
  Und jeden Tag
Sprechen die Finger eines siegreichen Mannes
ein Todesgebet   auf meinem Körper!
Jede Andeutung    bin ich!
Hab tausend Namen    dreh mich zu jedem um, den ich hör!
Bin Mondschein   Stern   Morgenröte
Schlaf bis zum Morgen nicht    Nacht bin ich!
Auch tausend anderen Namen   bin ich!
Nur manchmal im Ausweis und    in Mutters Träumen
Bin ich ein Engel!
Bin ich es nicht?


A.d.Ü. Abtins Gedicht enthält  Anspielungen auf berühmte Gedichte oder Erzählungen, teils auch nur anlautend. Zeile 23: „Ich bin eine Fegende“ (dscharugaram) ähnelt dem Persischen „Ich bin ein Zauberer“ (dschadugaram) und verweist auf Akbar Sardouzamis Novelle „Mein Bruder war ein Zauberer“. Z. 37: „Allein die Stimme bleibt“, Gedicht von Forough Farrokhzad. Z. 41: „Lebendig begraben“, Erzählung von Sadegh Hedayat.


Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

پرچم سفيد

persian | Ali Abdollahi

تفنگش را مي شكند
تفنگچيان اش را مرخص مي كند
آخرين دژ را مي گشايد
ـ پرچم سفيد بر آسمان
شبيه تر به كبوتر است!

مي تواني تسخيرش كني؟

© Ali Abdollahi
from: این است که نمی آید
تهران: نشر ثالث, 1381
ISBN: 964-7230-81-8
Audio production: Ali Abdollahi

Weiße Flagge

german

Er zerbricht sein Gewehr,
Entläßt seine Schützen,
Öffnet die letzte Festung.
- Die weiße Flagge am Himmel
Gleicht eher einer Taube!

Kannst du sie erobern?

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

پاكنويس روزها

persian | Pouneh Nedaii

پاكنويس روزها
چه فايدهاي دارد؟

چركنويسش را
نميتوان دور ريخت

© Pouneh Nedaii

Reinschrift der Tage

german

Was nützt einem
die Reinschrift der Tage?
Ihre Kladden kann man
nicht wegwerfen

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

پنج دقيقه

persian | Mohammad Hossein Abedi

در مراسمي از خيابان و هراس
وقتي هر راه بيهوده مي شود در ما
و ما پوچي راه را مي رويم
با ساعتي كه هميشه پنج دقيقه جلو

از خيابان كه مي گذريم
بوي عروسك هاي تو مي آيد
حرف هاي مادر بزرگ
چشم غره مي رود
و اضطراب صدايت:
ديشب تا صب
 ديوارو  تو خواب دوره مي كردم

: از جنگل كه مي گذري
ميان آواز كه مي روي
كنار ساحل، اسبي
رنگش كه مهم نيست
گيرم سپيد
سوار كه مي روي
اسب كوچك تر مي شود و
آواز، دور
تنها كه مي شوي
فقط ديوار
با تو همراه است

پنج دقيقه ي بعد
با پاهايي كه هميشه پنج دقيقه عقب
از خيابان كه مي گذريم
با عروسك هايي
با خياباني
با .

© Mohammad Hossein Abedi

Fünf Minuten

german

In einer Zeremonie aus Straße und Furcht,
wenn jeder Weg sinnlos wird in uns,
und wir den vergeblichen Weg beschreiten,
mit einer Uhr, immer um fünf Minuten voraus.

Überqueren wir die Straße,
weht der Duft deiner Puppen.
Großmutters Worte,
sie runzelt die Stirn,
und deine sorgenvolle Stimme:
Gestern nacht bin ich bis morgens
im Traum die Mauer abgeschritten

: Durchquerst du den Wald,
inmitten des Gesangs,
am Meeresufer ein Pferd,
gleich, welcher Farbe,
angenommen weiß.
Wenn du reitest,
wird das Pferd kleiner
und ferner der Gesang.
Bleibst du allein,
ist nur die Mauer
dein Begleiter

Überqueren wir die Straße
fünf Minuten später
auf Füßen, immer um fünf Minuten zurück,
mit Puppen
mit einer Straße
mit .

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

پنهان

persian | Pouneh Nedaii

باز عشق
باز پنجره
باز انتظار

ياسها را براي تو ميچينم
اما لاي دفترم ميگذارم
روي شعري كه براي تو گفتهام

شعر بوي ياس ميگيرد
اما
كه ببويد
        كه بخواند

© Pouneh Nedaii

Verborgen

german

Wieder die Liebe
wieder am Fenster
wieder Warten

Ich pflücke Jasminblüten für dich,
lege sie aber in mein Heft,
auf mein Gedicht für dich

Es duftet nach Jasmin
Wer aber
Wird an ihm riechen
Wer es lesen

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

گردنبند

persian | Garouss Abdolmalakian

از ماه
لکهای بر پنجره مانده است
از تمام آبهای جهان
قطرهای بر گونهی تو

و مرزها آنقدر
نقاشیٍ خدا را خطخطی کردند
که خونٍخشکشده دیگر
نام یک رنگ است

از فیلها
گردنبندی بر گردنهایمان
و از نهنگ
شامی مفصل بر میز...

***

فردا صبح
انسان به کوچه میآید
و درختان از ترس
پشتٍ گنجشکها پنهان میشوند

© Garouss Abdolmalakian

Halskette

german

Vom Mond ist ein Fleck
auf den Fenstern übriggeblieben,
von allen Wassern der Welt
ein Tropfen auf deiner Wange

Die Grenzen haben
Gottes Gemälde so zerstrichelt,
dass getrocknetes Blut
inzwischen ein Farbenname ist

Von den Elefanten
eine Halskette um unsere Nacken,
und von den Walen
ein deftiges Mahl auf den Tisch …

* * *
Morgen früh
betritt der Mensch die Gasse,
und die Bäume werden sich vor Furcht
hinter den Spatzen verstecken

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

گاهي كه

persian | Esmâ´ïl Dschannati

گاهي كه
           خسته مي شوم
بر مي خيزم
 دستِ خودم را
                    مي گيرم
با يكديگر
به خيابان مي رويم
                        يا پارك.
گاهي كه
           خسته مي شوم.
گاهي .......

© Esmail Janati
Teheran

[Manchmal]

german

Manchmal,
    wenn ich müde werde,
erhebe ich mich,
nehme mich
          an der Hand.
Gemeinsam schlendern wir
durch Straßen
          oder
den Park.
Manchmal,
     wenn ich müde werde.
Manchmal...

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

گوئرنيكا

persian | Alireza Behnam

گفتيم چه گواراست روز     چه گواراست
وقتي «كارل واترز » مي خواند
گوساله هاي گريه از مست به معراج مي روند
و زني اريب طناب روي جهان پهن مي كند
چه گواراست امروز     لااقل همين امروز
« كارل واترز » از حاشيه ها كشيده بالا
و در دارالمجانين حلوا خيرات مي كنند
مي كشد گريه سوي عقربه هاي قياسي      عقربه هاي مست
گوئرنيكا    روزي زني كه طناب بالا مي كشيد
گوئرنيكا    روزنامه     آخرين خبر!
گوئرنيكا    اين را « كارل واترز » روي عقربه ها فرار مي كند
طنابي افتاده روي جهان     سياه
و زني از گوئرنيكا پا پس مي كشد
چه گواراست روز    چه گواراست

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

Guernica

german

Wie angenehm der Tag ist, sagten wir  wie tsche gowara*
wenn Karl Waters** singt
die Jünger des Weinens fahren beseligt zum Himmel,
eine bedrückte Frau spannt ein Seil über die Welt
wie „tsche gowara“ der heutige Tag ist      der heutige immerhin
Karl Waters ist von den Randbezirken heraufgezogen
in der psychiatrischen Anstalt reichen sie kostbare Süßspeisen
das Weinen steigt in vergleichbare Zeiten, trunkene Zeiten
    
Guernica!  einst eine Frau, die ein Seil hochzog
Guernica!  Zeitungen!    die letzten Neuigkeiten!
Guernica!  all dies lässt Karl Waters heraustreten aus der Zeit
ein in die Welt schneidender Strang  schwarz
eine Frau wendet sich ab von Guernica
wie angenehm dieser Tag ist  wie tsche gowara

* angenehm: pers. „tsche gowara“
** Roger Waters, „Karl Marx der Musik“

Interlinearübersetzung aus dem Farsi von Susanne Baghestani
Poetische Übertragung von Steffen Popp

گم

persian | Pouneh Nedaii

دفتر را با پنجره باز ميكند
شاعري
كه چشم در چشم درخت دارد

مه را به خانه فراميخواند
و حجمي از ابهام را در آغوش ميگيرد

دفتر را گم ميكند
پنجره را
درخت را
و شعري مييابد

© Pouneh Nedaii

Verloren

german

Mit ihrem Heft öffnet ein Fenster
die Dichterin,
Auge in Auge mit einem Baum

Den Nebel beruft sie ins Haus,
umfängt einen diffusen Raum

Ihr Heft verliert sie,
das Fenster,
den Baum
und findet ein Gedicht.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

گل پری وش

persian | Assadollah Sha’bani

نشسته بر لب کارون
گلی به نام پری وش
گشوده شعله گلبرگ
شکفته چون گل آتش

کنار ها به کنارش
در آستانه چيدن
و خوشه خوشه خرما
در انتظار رسيدن

هوای شرجی اهواز
پر از حماسه جنگ است
نگاه گرم پری وش
شکوهمند و قشنگ است

خدا کند که پری وش
هميشه تازه بماند
و عطر صلح و صفا را
به هر کجا برساند.

© Assadollah Sha’bani

Die Blume Pariwasch

german

Am Ufer des Flusses Karun
wohnt die Blume Pariwasch,
Flammen sind ihre Blüten,
wie feurig sie nur blühen.

Die Beerbäume daneben
stehen zur Ernte bereit
und Rispen voll Datteln
erwarten die Reifezeit.

Schwül ist die Luft von Ahwas
und voller Kriegsballaden
warm sind Pariwaschs Blicke,  
prachtvoll und schön.

Möge die Blume Pariwasch
immer frisch erblühen,
und den Duft von Frieden
überallhin versprühen.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

کلاه من

persian | Assadollah Sha’bani

کلاه من کلاه من
کلاه گرد و ماه من
توی هوا قلقلی شد
افتاد و يک کم گلی شد
پا شد و شد سوار باد
گوش به حرف من نداد
رفت و به جنگلی رسيد
پرنده قشنگی ديد
پرنده فکر لانه بود
توی نوکش ترانه بود
روی کلاه من پريد
قاپ زد و فوری پر کشيد
من دويدم دنبال اون
کلاه من شد مال اون
کلاه من برنده شد
لونه اون پرنده شد.

© Assadollah Sha’bani

Mein Hut

german

Mein Hut, mein Hut,
mein hübscher runder Hut,
er rollte in der Luft herum,
fiel hin und wurde staubig,
fuhr auf, davon mit dem Wind,
er wollt nicht auf mich hören,
flog hin zu einem Wald,
sah einen hübschen Vogel,
der suchte eine Bleibe
und pfiff sich eine Weise,
auf meinen Hut sprang er geschwind
haschte ihn und floh wie der Wind
ich lief ihm hinterher
sah meinen Hut nicht mehr,
gewonnen hat mein Hut,
der Vogel ruht in ihm gut.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

ِِِهميشه بعد از مرگ

persian | Mohammad Hossein Abedi

آينه را بگذار!
ميان اجساد كه مي گذري
چهره ات را فراموش كن
و كودكي را به خاطر بسپار با لباس پر از ستاره
كه آينده تو را مي دانست
و براي تمام ثانيه هايت در دفترش شعري كشيده بود
نوشته ها را بخوان!

سال تولدت را به خاطر بسپار
و سال عاشق شدنت را
سالي كه باد خواب تو را ديد

نگاه كن !
ببين چگونه ثانيه ها تو را بر دست مي برند
ميان اجساد كه مي گذري آينه را فراموش كن

هميشه كسي خواب تو را مي بيند
لباس سرخت را در آفتاب پهن مي كند
برايت آب مي آورد
هميشه بعد از مرگ كسي به ديدنت مي آيد

© Mohammad Hossein Abedi

Immer nach dem Tod

german

Laß den Spiegel!
Schreitest du durch Leichen,
vergiß dein Antlitz,
erinnre dich an deine Kindheit im Sternenkleid,
das deine Zukunft kannte
und in seinem Buch all deine Sekunden in Gedichten zeichnete.
Lies die Zeichen!

Erinnre dich an dein Geburtsjahr,
das Jahr, in dem du dich verliebtest,
das Jahr, in dem der Wind von dir träumte.

Sieh!
Sieh, wie die Sekunden dich auf Händen tragen.
Schreitest du durch Leichen, vergiß den Spiegel.

Immer träumt jemand von dir,
breitet dein rotes Kleid in der Sonne aus,
bringt dir Wasser.
Immer wird dich jemand besuchen, nach dem Tod.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

ورمير ۱

persian | Roshanak Bigonah

آبى و نارنجى
دستانى شير در پياله مى ريزند
با گوشواره هاى مرواريدش
زنى خم شده  
پيراهنى مى دوزد

بر كف پوش هاى شطرنجى
آدم ها
جور ديگرى راه مى روند
باز مى كند پنجره را زن
در نور ساعت ده صبح
ديوار زرد پشت سر مى داند
كه تو سردت نخواهد شد

آمده بوديم تمام راه را پرسان
به جستجوى پل
قهوه چى شانه هاش را باﻻ انداخت
موسيقى سيال در هوا
رهايى خنده بر صورت

زمان چرخيد
چرخيد
و يكى از ما
راه را گم كرد/

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

Vermeer 1

german

Die Farben blau und orange
Hände gießen Milch in eine Schale
Die Frau mit den Perlenohrringen
Neigt sich über ihre
Stickerei

Auf Fliesen mit Schachbrettmuster
Gehen Menschen anders
Die Frau öffnet das Fenster,
Das Licht des späten Morgens
erhellt die gelbe Wand dahinter,
Es wird dir nicht kalt.

Den ganzen Weg sind wir fragend gegangen
Auf der Suche nach der Brücke
Der Kaffeehausbesitzer zuckte mit den Schultern
Musik schwebte  in der Luft,
Das Lächeln auf den Gesichtern befreit

Die Zeit schwingt,
Sie schwingt,
Und einer von uns
Gerät aus der Bahn

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani und Orsolya Kalász

ورمير 8

persian | Roshanak Bigonah

چه مي شود گفت
وقتي که از دورها
به شهرت  نگاه مي کني
و من
شماره شماره خانه ها را رد مي شوم
تو دورترين نقطه را انتخاب مي کني
پيدا نکرده ام
نوري بر سطح آب
قلم قلم
         رنگ رنگ
که مي داند از اين فاصله
به هم چه مي گويند؟
صداي آب مي آمده
يا خنده ي زمين
من جا را پيدا نمي کنم
اين بام ها رو به گم شدن اند

چرا يکبار اينجا آمدي در هواي باز؟

چرا ديگر نيامدي؟

© Roshanak Bigonah
Audio production: 2006, Literaturwerkstatt Berlin

Vermeer 8

german

Was kann man sagen,
Wenn du aus der Ferne
Deine Stadt betrachtest?
Und ich,
Nummer um Nummer an den Häusern vorbeiziehe.
Du wähltest den entferntesten Punkt aus,
Ich habe bis jetzt keinen gefunden.

Ein Licht auf der Wasseroberfläche,
Pinselsstrich um Strich,
Farbe um Farbe.

Wer weiß aus dieser Entfernung,
Was sie einander sagen?
Das Murmeln des Wassers war zu hören
oder das Lachen der Erde.

Ich finde die Stelle nicht,
Die Dächer sind im Begriff zu verschwinden.

Weswegen bist du nur einmal ins Freie gegangen?
Weshalb kamst du nicht wieder?

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani und Orsolya Kalász

ولگرد

persian | Mohammad Hashem Akbariani

در صحرا
برّ و بيابان
زير درخت
چوپاني خودم را ميكنم
پروار كه شدم
سرم را ميدهم بِبُرَند
اهالي روستا ميگويند:
«خركم داشتيم يكي هم اضافه شد»
من ميگويم:
«خر
آزادتر از اينهاست كه چوپان بخواهد»

© Mohammad Hashem Akbariani

Vagabund

german

In der Steppe,
Wüste und Wildnis,
unter einem Baum
hüte ich mich selbst.
Sobald ich fett geworden bin,
laß ich mich schlachten.
Die Dorfbewohner sagen:
"Uns fehlten Esel, der kommt noch hinzu."
Ich sage:
"Ein Esel
ist freier, als daß er einen Hirten bräuchte."

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

نگاهت درخانه ،

persian | Esmâ´ïl Dschannati

نگاهت درخانه ،
تنها مانده است.
تو
تنها،
     درخيابان،
به دنبالِ خانه ات مي گردي.

© Esmail Janati
Teheran

[Dein Blick ist allein]

german

Dein Blick ist allein
im Haus geblieben.
Du,
allein,
auf der Straße,
suchst dein Haus.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

نيمه من است كه ميسوزد

persian | Alireza Behnam

از نيمه آغاز شدهام
و باغهاي معلق فراز سرت
در نيمه هاي نيم سوخته من
                        اسطوره ميسازد
از نيمه آغاز شدهام
          از نيمه آغاز
               از نيمه آ
                    از…
و نيمي از زمين
              در من تمام ميسوزد
نيمه من است كه ميسوزد
لز باغهاي از نيمه آغاز
              بر اين زمين سوخته از …
                         غربال شدهام
و آسمان
     بر دوش هاي نيمه من
                      آرام ميسوزد
نيمه من است كه ميسوزد
من نام آسمان و زمين
    من نام شهر
        من نام من
            من نام تو
من نام شعرهاي جهان را
             از نيمه نيمسوز شدهام
نيمه من است كه ميسوزد
از نيمه آغاز شدهام
و نيمه معلق من
        در باغهاي فراز سرت
               پرسه ميزند
و نيمه معلق من
              پرسه ميزند
و نيمه معلق من
         و نيمه من
         و نيم
          من
          ن…

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

Meine Hälfte ist es, die brennt

german

Aus einer Hälfte habe ich begonnen
die um dein Haupt schwebenden Gärten
schaffen den Mythos
aus einer Hälfte habe ich begonnen
aus einer Hälfte begonnen
aus einer Hälfte be
aus ...
die Hälfte der Erde brennt ganz in mir
meine Hälfte ist es, die brennt
durch das Sieb der unvollendeten Gärten
bin ich zurückgelangt
auf diese Erde, verbrannt ...                           
der Himmel
auf meinen hälftigen Schultern
brennt ruhig
meine Hälfte ist es, die brennt
ich Name des Himmes der Erde
ich Name der Stadt
ich mein Name
ich der deine
ich die Namen der Gedichte der Welt
einer Hälfte Gedichte, halb verbrannt
meine Hälfte ist es, die brennt
schwebend durchstreift sie
die um dein Haupt schwebenden Gärten  
meine schwebende Hälfte
streifend
meine schwebende Hälfte
meine Hälfte
halb
ich
ch

Interlinearübersetzung aus dem Farsi von Susanne Baghestani
Poetische Übertragung von Steffen Popp

چه؟

persian | Alireza Behnam

چقدر جنگ است وقتي زمين نگاه مي كند براي چه
شيپور پخش مي شود مثل خاكستري كه از جنگ هاي قديم
بر كاخ هاي ويران باشكوه
و از ( جنگ است ) مي ماند
                           شبيه همه
از لوله هاي نفت بلند مي شود گيسوش    از ترعه هاي فروپاشيده از رنگ هاي جنگ
و بند مي شود به نگاهي از دور كه مي نگاهد لوله ها را پيچ در پيچ
از ( جنگ است ) مي ماند و مي رود تا سقوط
بمبي بزرگ ، ايستاده آن بالا مردد است كه بيافتد
بمب مردد است مي لغزد از گيسوش مي افتد بين لوله هاي نفت
بر شانه هاش غوغاي اين جهان همه آرام و سرد ريشه دواندست
از لوله هاي بلند شده از گيسوش
( جنگ است ) مي بارد پاهاي قطع شده مي بارد
چشمان بيرون آمده از كاسه هاي سر
زمين مثل همه است از بين گيسوهاش
جنگ است چقدر شبيه همه
و سقوط سقوط مي كند از گيسوش
سقوط مي كند كه بگويد چه؟

© Alireza Behnam
Audio production: Ali Abdollahi, 2006

Was?

german

Wieviel Verheerung findet die Erde, sich betrachtend
Fanfaren breiten sich aus wie die Asche vergangener Kriege
über zerstörten Palästen, bleiben von (Krieg ist) zurück
wie immer
von Erdöltrassen steigt auf der Erde Haar, von Kanälen
zerstört von den Mustern des Kriegs
folgt einem Blick, der über die Rohre gleitet, aus ferner Zukunft
Windung um Windung abmisst
von (Krieg ist) bleiben Fanfaren, trompeten sich in den Untergang
eine große Bombe dort oben, im Zweifel, soll sie fallen
zweifelt, bebt, stürzt ab, ins Zentrum der Trassen von der Erde Haar
auf deren Schultern die Strähnen, hat die Empörung der Welt
sehr ruhig und kalt Wurzeln geschlagen
aus den geborstenen Rohren, aufgebogenen Locken
regnet es (Krieg ist) von Körpern getrennte Glieder, erstarrte Augen
die Welt erscheint wie immer, von Haar umflossen
Krieg ist, wie immer
und der Zusammenbruch bricht aus dem Haar der Erde
regnet herab, um zu sagen  – was?

Interlinearübersetzung aus dem Farsi von Susanne Baghestani
Poetische Übertragung von Steffen Popp

نه

persian | Schams Langrudi

نه
تو نمردهئي
مژهاي
به سايه سار ابد خفتهاي.

© Schams Langrudi
Teheran

[Nein]

german

Nein,
du bist nicht tot,
ein Wimpernschlag
schlummerst du in ewigem Schatten.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

نميداند به قربانگاه ميرود

persian | Schams Langrudi

نميداند به قربانگاه ميرود
گوسفندي
كه از پي كودكان ميدود
كه عقب نماند.

© Schams Langrudi
Teheran

[Es weiß nicht, daß es zum Opferplatz geht]

german

Es weiß nicht, daß es zum Opferplatz geht
Ein Schaf,
Das den Kindern folgt,
Um nicht hintan zu stehen.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

نقشه ايران

persian | Assadollah Sha’bani

سرزمين من
توی نقشه جهان
شکل گربه نيست
سرزمين من
شکل يک پلنگ صورتی ست.

© Assadollah Sha’bani

Iran-Karte

german

Meine Heimat
auf der Landkarte
gleicht keiner Katze,
meine Heimat
gleicht einem rosa Panther.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

معامله

persian | Ali Abdollahi


به هيچ قيمتي نتوانستند
زندگي اش را بخرند
تصميم گرفتند
رايگان
او را به مرگ
بفروشند.

© Ali Abdollahi
from: هی راه می روم در تاریکی
تهران: نشر نارنج, 1376
ISBN: 964-63721-15-5
Audio production: Ali Abdollahi

Geschäft

german

Meiner Lehrerin Frau Dr. Anneliese Ghahramân

Um keinen Preis
Konnten sie
Sein Leben kaufen.
Sie beschlossen,
Ihn an den Tod
Zu verkaufen,
Kostenlos.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

مرگ فرا روايتها

persian | Mohammad Hashem Akbariani

بزرگترين بزرگها را
گذاشتيم روي ميز
با دست خود قطعه قطعه كرديم
هر كس تكهاي برداشت
من گذاشتم در سرم
همه به اين تكه خنديدند
من به همه تكهها
وقتي صاحب هر تكه به ديگران بخندد
اقيانوس خنده راه ميافتد و
دنيا را ميبرد
غرق كه شديم
باز همان تكه
              - يا تكهاي ديگر-
پاره چوب نجات ميشود

© Mohammad Hashem Akbariani

Tod jenseits der Überlieferungen

german

Die Größten der Großen
legten wir auf den Tisch,
zerstückelten sie mit eigenen Händen.
Jeder nahm sich ein Stück,
ich steckte es in meinen Kopf.
Alle verlachten dieses Stück,
ich verlachte alle Stücke.
Lacht jeder von uns über den anderen,
flutet ein Ozean Gelächter
die Welt und trägt sie fort.
Sobald wir untergehen,
wird das gleiche Stück
- oder ein anderes –
eine rettende Planke sein.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

مثل زلزله

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

مثل زلزله ناگهان می آيد
بی مجالی برای گريز

اول كفش ها را در می آورند
گويی بايد برهنه گام برداری،
بعد ساعت مچی .
زمان را از تو می گيرند .
جيب ها
از اسكناس های مچاله
                    سكه ها و       
                                كليد ها
                                       خالی می شوند
بعد با قيچی
به جانِ لباس ها می افتند
لُخت و عور
بر سكويی از كاشی
تو را می شويند

ناگهان در می يابی
دو بار ديگران تو را شسته اند
اما
شستن آدمی با آب
فريب بزرگی است.

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Wie ein Erdbeben

german

Wie ein Erdbeben kommt es jäh
ohne Aussicht auf Flucht.

Erst ziehen sie dir die Schuhe aus,
als müßtest du barfuß gehen,
dann die Armbanduhr.
Sie rauben dir die Zeit.
Die Taschen werden
von zerknüllten Banknoten,
Münzen,
Schlüsseln
geleert.
Dann fallen sie mit der Schere
über deine Kleider her.
Sie waschen dich
splitternackt
auf einem gekachelten Podest.

Plötzlich erkennst du,
zweimal haben andere dich gewaschen,
doch
Menschen mit Wasser zu waschen
ist ein großer Betrug.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

مثل آفتاب

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

مثل آفتاب
    رنگ محبت می پرد
    ذره ذره از دست می رود
    شور زندگی
     احترام
   نام زنی است که گم شده
   در خلوت مدام
   دشنه ی خیالمان را صیقل میزنیم
   با این همه هنوز
  پروانه عاشق است
  شیرمی نوشد
  در سپیده که ما خوابیم
  خواب

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Wie Sonnenschein

german

Wie Sonnenschein
schwindet die Farbe der Zuneigung
entgleitet Stück um Stück.
Lebenslust,
Achtung
sind Namen einer Frau, die verlorenging
in fortwährender Abgeschiedenheit.
Wir wetzen die Dolche unserer Phantasie,
und doch  
ist der Schmetterling noch immer verliebt.
Er trinkt Milch
in der Frühe, da wir schlafen,
im Schlaf.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

مگو كه فاصلهها بس غريب است دخترم!

persian | Schams Langrudi

مگو كه فاصلهها بس غريب است دخترم!
ميبينم تو را
با چتر گلي رنگت
كه به كوچه قدم ميگذاري
برف ميبارد

بر شانة كوچكت مينشيند
در قلبم
آب ميشود

© Schams Langrudi
Teheran

[Sag nicht, daß Entfernungen]

german

Sag nicht, daß Entfernungen
befremden, meine Tochter.
Ich sehe dich
mit deinem bunten Schirm
die Gasse betreten.
Schnee fällt,
setzt sich auf deine kleine Schulter
und schmilzt
in meinem Herzen.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

ميز يك پايه

persian | Ali Abdollahi

ميز يك پايه
اتاق را بر دوش دارد
كتابها و محال هاي قديمي را
و شباهت مي برد
به جامي
و درختي در كوير
و مناره اي با كلاه ابرهايي
كه روزهاي بي تو
از آن آب مي خورد.

در كاغذي مچاله مي شوي
كشويي ندارد پنهانت كند
پشت آن كه مي نشيني،
با چشم دريامردي پارسي
در عهد كهن
از همه چيز بدرود مي گويي
از كاغذ ديواري هاي شطرنجي
از مهتابي  ولنگار و خيابان.

© Ali Abdollahi
Audio production: Ali Abdollahi

Einbeiniger Tisch

german

Der einbeinige Tisch
Schultert das Zimmer,
Alte Bücher und Absurditäten.
Er erinnert
Einen Kelch,
Einen Baum in der Wüste,
Ein Minarett mit Wolkenhelm,
Von dem die Tage ohne dich
Trinken.

Du zerknüllst dich in einem Bogen Papier.
Er hat keine Schublade, dich zu verbergen.
Setzt du dich an ihn
Mit den Augen eines parsischen Seefahrers
Aus alten Zeiten,
Sprichst du den Abschied von allem,
Den Tapeten mit Schachbrettmuster,
Der liederlichen Loggia und der Straße.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

ميآئي و روزم را چون چاقوئي به دو نيم ميكني

persian | Schams Langrudi

ميآئي و روزم را چون چاقوئي  به دو نيم ميكني
نيمي، توفانهاي سرخوشي، بهار پر هلهله
نيمي كه نيامده بودي هنوز
و بوي نان كپك زده را ميدهد.

اي زن
پرندة معتكف در روحم
انگور رهائي بخش
نور خنك شده

اي زمين!
به من
بيست و چهار ساعت كامل ببخش
روز يخ زدهام را
در گرماي تنت آب كن
 جرعه جرعه در گلوي اين پرندة بسمل بريز،

ميآئي و روزم را چون چاقوئي به دو نيم ميكني
ميروي
پارههاي تنم در اتاقم ميماند.

© Schams Langrudi
Teheran

[Du kommst und teilst wie ein Messer meinen Tag]

german

Du kommst und teilst wie ein Messer meinen Tag
Halb trunkene Stürme, trillernder Frühling
Halb, als du noch nicht gekommen warst,
Und es nach schimmligem Brot roch.

O Frau,
Einsiedlervogel meiner Seele
Erlösende Rebe
Erfrischendes Licht
O Erde!
Schenk mir
Vierundzwanzig volle Stunden,
Laß meinen vereisten Tag
In deines Körpers Wärme schmelzen,
Gieß Schluck um Schluck in des Opfervogels Kehle.

Du kommst und teilst wie ein Messer meinen Tag
Du gehst
Im Zimmer bleibt mein Körper in Stücken.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

من در حاشية خود

persian | Mansour Momeni

© Mansour Momeni

Ich an meinem Saum

german

Hätte ich
Einen Weg zu den Schatten,
Würde diese Straße mich nicht so zu Erklärungen drängen
Ich stehe in mir,
Das Streichholz, das ich entzünde,
Erhellt nicht den Seelenpfad

Ich,
Meine verwundeten Fontänen,
Die sich an jenem Tag hinter Kinderworten verbargen
Erneuern ihr Blut jetzt
Auf dem beblümten Kleid jener,
die mich nicht liebt

Ich
Existiere
Und das ist nicht,
Was ich wollte.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

مميزي

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

شب روي آسمان راه مي رفت
روي كوه ها
روي زمين
روي دل ما

گاه از پنجره
به خانه مي خزد
و كتاب ها را مميزي مي كند

گاه كه براي هوا خوري
روي بام مي رود
پايش لیز مي خورد

هم از اين رو است
كه صبح مي آيد
گاهي .

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Zensur

german

Nachts schritt er über den Himmel
über die Berge,
die Ebene,
unsere Herzen.

Manchmal kriecht er durchs Fenster
ins Haus
und zensiert die Bücher.

Manchmal, wenn er zum Luftschnappen
das Dach besteigt,
gleitet er aus.

Auch deshalb
kommt er morgens,
manchmal.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

لحظه درنگ

persian | Mohammad Hashem Akbariani

به خورشيد در اين سووُ
ماه در آن سو
طناب ميبندم
در غروب، تاب ميخورم
غروب
هميشه دلگير نيست
مثل تاب كه وقتهايي دلگير ميشود
سوار كه ميشوي
كودكيهاي گريز پا
ميدوند به سويت
پا ميگذاري به فرار
به تو اما ميرسند
دست كه بزنند سوختهاي
ميسوزي از اين كه كودكيها رفتهاند
دلتنگ كه ميشوي
رسيدهاي به غروب
مينشيني بر تاب و
چشمها را ميبندي
تا كجاها كه نميروي

© Mohammad Hashem Akbariani

Augenblick des Verweilens

german

An die Sonne hier
und den Mond dort
knüpf ich ein Seil,
schaukle in der Dämmerung.
Die Abenddämmerung
ist nicht immer betrübt
wie manchmal die Schaukel.
Setzt du dich auf sie,
laufen dir Kinderzeiten
leichtfüßig zu.
Fliehen willst du,
sie holen dich doch ein.
Berühren sie dich, bist du verbrannt,
brennst wegen flüchtiger Kinderzeiten.
Betrübt es dich,
erreichst du die Dämmerung,
setzt dich auf die Schaukel
und schließt die Augen.
Wohin wird es dich noch tragen.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

كارگردان

persian | Ali Abdollahi

دكورها را برچيده اند
عروسك گردانها رفته اند
ساز، به همراهي ديگري مي انديشد
عروسكها خفته اند
و سكوت
              بر صندلي هاست.


سر بر كاسه ی زانو
لحظه اي بعد
باران
تو را
        خواهد برد!

© Ali Abdollahi
from: این است که نمی آید
نشر ثالث, 1381
Audio production: Ali Abdollahi

Der Regisseur

german

Die Kulissen sind abgeräumt,
die Marionettenspieler sind fort,
das Instrument denkt an andere Begleiter,
die Marionetten schlummern
und Stille
über den Stühlen.

Die Stirn auf dem Knie,
wird dich
der Regen
sogleich
forttragen!

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

كاجستان سبز

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

بيرجند كاجستان سبزي است
و عمر من همه
               با هر گام
                          از درختي
                                     به درختي گذشته است.

در وطنم دست سبز كدامين انسان
نخستين درخت را
دست سبز كدامين انسان
آخرین کاج را
خواهد كاشت؟

بيرجند كاجستان سبزي است
با مردماني سبز تر از مهرباني ها
و روشن تر از آفتاب .
اما عجيب
 مثل مردم دنيا...

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Grüner Tannenhain

german

Birjand ist ein grüner Tannenhain
und mein Leben ganz
  mit Schritten
von Baum
zu Baum vergangen.

Wessen grüne Hände werden in meiner Heimat
den ersten Baum,
wessen grüne Hände
die letzte Tanne
pflanzen?

Birjand ist ein grüner Tannenhain
mit Menschen grünender als Güte
und heller als die Sonne.
Seltsam ähnlich aber
den Menschen der Welt ...

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

كُركوي1

persian | Esmâ´ïl Dschannati

بال بگشا،
           كُركوي
زاوجِ ديوارِ جهان.
كه زمان،
پشت انديشه ي تو ،
                        خيمه زده است
و به دل ،
           اندوهي .
بال بگشا،
           كُركوي.
_______________
1- كُر كوي : مرغ دريايي كه در حاشيه ي ساحل دريا پرواز مي كند،چونان امواج صبور دريا.

© Esmail Janati
Teheran

Kranich (2)

german

Spreize deine Schwingen,
                     Kranich,
hoch von der Weltenmauer.
Da die Zeit
jenseits deines Gedankens
                 ihr Zelt
ausgebreitet hat
und im Herzen
               Trauer.
Spreize deine Schwingen,
                  Kranich.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

كوه

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

مرا با كوه رازي است
با پنجره
 با درخت


مرا با دشت
با تو
و ماه
و آيينه اي كه شكست .

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Berg

german

Ein Geheimnis teile ich mit dem Berg,
dem Fenster
dem Baum.

Mit der Steppe,
mit dir,
dem Mond
und dem Spiegel, der zerbrach.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

كنار تو

persian | Ali Abdollahi

دور مي شوي

بر اسكله
دست تكان مي دهی
آسمان دستم را مي فشارَد
نگاهم مسافرِكشتي

مسافران بر عرشه
دريا را
مي خوانند

كنار تواَم
و ماسه ها
بر كلام اَم
مي بارَد.

© Ali Abdollahi
from: این است که نمی آید
نشر ثالث, 1381
Audio production: Ali Abdollahi

Bei dir

german

Du entfernst dich

An der Mole
winkst du
Der Himmel schüttelt meine Hand,
mein Blick ein Schiffspassagier
Die Passagiere an Bord
lesen
im Meer

Ich bin bei dir,
und Sand
rieselt
auf meine Worte.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

كنار ِباران

persian | Esmâ´ïl Dschannati

به:استاد محمدرضا شجريان         
كنار ِباران
ترانه مي خواند و
يكي قناري كوچك
از لبانش
دانه
    برمي چيند.

© Esmail Janati
Teheran

[Neben dem Regen]

german

Für den Meister Mohammad Resâ Schadschariân


Neben dem Regen
singt er seine Lieder,
ein kleiner Kanarienvogel
pickt
Samen
von seinen Lippen.

(Shajarian: angesehener zeitgenössischer Sänger der
klassischen persischen Musik, A.d.Ü.)

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

قايم باشك با خودم

persian | Mohammad Hashem Akbariani

- «يك، دو، سه، چهار...»
- «بيا»
چشمهايم را باز ميكنم
همه جا را ميپايم
پشت همه چيز را نگاه ميكنم
پيدا نيست
سُك سُك هم نميكند بازي تمام شود
كنسرو خستگي و در به دري شدهام
داد ميزنم من بازندهام بيا بيرون
سرك هم نميكشد
گاهي فكر ميكنم
عجب فريبي خوردم
او كه اصلاً اهل قايم باشك نبود
بهانه بود براي گم شدنم.
شايد هم من
آنقدر دور شدهام
كه او سك سك كرده است و
حال دنبال من ميچرخد

© Mohammad Hashem Akbariani

Versteckspiel mit mir selbst

german

"Eins, zwei, drei, vier ..."
"Los."
Ich öffne die Augen,
halte überall Ausschau,
blicke hinter alle Dinge.
Er ist unauffindbar,
schlägt auch nicht ab, um das Spiel zu beenden.
In Müdigkeit und Wirrnis bin ich gefangen.
Ich hab verloren, rufe ich, komm heraus.
Er lugt nicht einmal hervor.
Manchmal überlege ich,
wie sehr ich betrogen wurde.
Er mochte doch gar kein Versteckspiel,
ein Vorwand nur, mich zu verlieren.  
Vielleicht habe ich mich aber
auch so weit entfernt,
daß er angeschlagen hat
und jetzt nach mir sucht.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

قالی ايرانی

persian | Assadollah Sha

با خواهرم
در خانه قالی بافتيم
در قلب آن
يک حوض خالی بافتيم
گل های کوه و دشت را
در باغ قالی کاشتيم
آن حوض خالی را سپس
از آسمان انباشتيم
از هر طرف پروانه ها
گنجشک ها
مهمان آن قالی شدند
چشمان ما لبريز خوشحالی شدند

وقتی که قالی شد تمام
ديديم دنيايی قشنگ
در نقش های قالی است
اما فقط در حوض آن
جای دو ماهی خالی است.

پس ماهی دريا شديم
از حوض ماهی سر زديم
در باغ چشم مردمان
يک نقش زيباتر زديم.

© Assadollah Sha’bani

Perserteppich

german

Mit meiner Schwester
webte ich einen Teppich zuhaus,
in seiner Mitte
einen Teich hoben wir aus,
in seinen Garten,
pflanzten wir wilde Blumen,
nun füllten wir den Teich
mit Himmelsblau sogleich,
Schmetterlinge und Vögel
von allerorten
kehrten beim Teppich ein,
froh strahlten unsere Augen.

Als der Teppich war bereit,
fanden wir in seinen Ranken
ein bezauberndes Reich,
zwei Fische fehlten nur
in seinem blauen Teich.

Zwei Meeresfische wurden wir,
schwammen in den Teich sodann,
ein hübscheres Muster webten wir
in die Augen von jedermann.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

ققنوس

persian | Gholamhossein Chahkandi Nezhad

به علي عبدللهي شاعر
هر گز تو را آن قدر زنده نديده بودم
تازه به عشق رسيده بودي
هم از اين رو تو را كشته بود
با كشته خويش چنان بودي كه جهان
و جنون تو
چنان محض بود
كه بيابان تو را گريسته بود
اكنون ميان دو هيچ رها شده اي
اما
بختياري
از آن توست .

© Gholamhossein Chahkandi Nezhad

Phönix

german

Dem Dichter Ali Abdollahi

Nie warst du mir so lebendig erschienen,
du hattest gerade die Liebe erlangt,
die auch deshalb dich tötete.
Deinem Toten begegnetest du wie der Welt,
und dein Wahnsinn
war so ausschließlich,
daß die Wüste dich weinte.
Nun bist du ausgesetzt, inmitten zweier Nichts,
die Glückseligkeit
aber
ist dein.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

فراموشي

persian | Mohammad Hashem Akbariani

فرض كنيم پول دو بستني نداريم
خوب! يكي ميخريم
يك لب، تو
يك لب، من
آنقدر جلو ميرويم كه لبهايمان
بستني را فراموش كنند

© Mohammad Hashem Akbariani

Vergeßlichkeit

german

Angenommen, wir hätten kein Geld für zwei Eis.
Nun gut! Wir kaufen eins.
Eine Lippe voll für mich,
eine Lippe voll für dich
Immer weiter, bis unsere Lippen
das Eis vergessen haben.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

فال قهوه برای ماه مهر

persian | Mohammad Hossein Abedi

دوشنبه
دوشنبه های قهر تو با قامت من
ثانیه
ثانیه های قاتل
تیک
تاک
وقتی تاک را به قتل می رسانی
ما یکدیگر را از خانه بیرون می کنیم
و شراب در خاک گل می شود

بوسه
بوسه های انزجار
در دوشنبه های قاتل ماه
ماه ها به صف:
فروردین
تابستان
مهر...
... صدای گلوله
و برف ...
یک گلوله برای دوازده ماه
سال تمام می شود
و بعد، انتظار...
تو نمی آیی،
مهر، ماه دوازدهم سال می شود
و بیست و هفت مهر که می آید
تیک، بالا سر تاک است
صدای گلوله می آید و
برف...
و سال همیشه تمام

تیک
تاک
تیک
تاک
تیک.

© Mohammad Hossein Abedi

Kaffeesatzorakel für Mehr, den Monat der Zuneigung

german

Montag
Montage deines Schmollens
Sekunden
Mörderische Sekunden
Tick
Tack
Ermordest du Tack,
Scheuchen wir einander aus dem Haus,
Und der Wein wird zu Lehm im Staub.

Küsse
Küsse des Abscheus
An den Montagen, die Monate morden
Monate in Reihe:
Farvardin
Sommer
Mehr ...
... Schüsse
Und Schnee ...
Eine Patrone für zwölf Monate
Das Jahr endet
Dann das Warten ...
Du kommst nicht
Der Mehr wird zum zwölften Monat im Jahr.
Kommt der siebenundzwanzigste Mehr,
Steht Tick über Tack
Schüsse
Und Schnee ...
Und das Jahr immer beendet.

Tick
Tack
Tick
Tack
Tick.

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani

فلاش بك

persian | Garouss Abdolmalakian

فرصتي نمانده است
بيا همديگر را بغل كنيم
فردا
يا من تو را مي‎كشم
يا تو چاقو را در آب خواهي شست

همين چند سطر
دنيا به همين چند سطر رسيده است

                                                        
به اينكه انسان
كوچك بماند بهتر است
به دنيا نيايد بهتر است

اصلاً
اين فيلم را به عقب برگردان
آن قدر كه پالتوي پوست پشت ويترين
پلنگي شود
كه مي‎دود در دشت‎هاي دور
آن قدر كه عصاها
پياده به جنگل برگردند
و پرندگان
دوباره بر زمين...
    زمين...

نه!
به عقب‎تر برگرد
بگذار خدا
دوباره دست‎هايش را بشويد

در آينه بنگرد
شايد
تصميم ديگري گرفت

© Garouss Abdolmalakian

Flashback

german

Es bleibt keine Zeit mehr
Komm, lass uns einander umarmen
Morgen
werde entweder ich dich töten,
oder du das Messer reinwaschen

Diese wenigen Zeilen,
die Welt ist bei diesen wenigen Zeilen angelangt

Dabei, dass der Mensch
besser klein bleiben,
besser nicht geboren werden sollte

Überhaupt,
spul doch diesen Film zurück
So weit, bis der Pelzmantel in der Vitrine
wieder zum Leoparden wird,
der über ferne Steppen stürmt
So weit, bis die Spazierstöcke
zu Fuß in die Wälder zurückkehren,
und die Vögel
wieder auf Erden …
  auf Erden …

Nein!
Kehr noch weiter zurück,
lass Gott wieder
sich die Hände waschen,


In den Spiegel schauen,
vielleicht
entscheidet er sich anders

Aus dem Persischen von Susanne Baghestani